CENTRUM MEDYCZNE KSZTAŁCENIA
PODYPLOMOWEGO
  maly_znaczzek_cmkp.gif (2535 bytes)

Program specjalizacji
w
CHIRURGII ONKOLOGICZNEJ

Warszawa 2000

(c) Copyright by Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego, Warszawa  2000

Program specjalizacji przygotował zespół ekspertów:

Prof. Marek Nowacki- konsultant krajowy w dziedzinie chirurgii onkologicznej
Prof. Andrzej Kułakowski
Prof. Andrzej Szawłowski

Kto może ubiegać się o rozpoczęcie specjalizacji?

W chirurgii onkologicznej mogą specjalizować się lekarze posiadający specjalizację II stopnia w chirurgii dziecięcej lub chirurgii ogólnej uzyskaną na podstawie poprzednich przepisów lub posiadający tytuł specjalisty w chirurgii dziecięcej lub chirurgii ogólnej uzyskany na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 25.03.1999r.

Cel studiów specjalizacyjnych

Doskonalenie wiedzy, umiejętności praktycznych i cech osobowości umożliwiających skuteczniejsze działania w zakresie sprawowania opieki zdrowotnej i dalszego kształcenia siebie i innych pracowników ochrony zdrowia w dziedzinie profilaktyki, rozpoznawania i leczenia nowotworów.

Wymagana wiedza

Specjalista ma wykazać się znajomością:

  • Epidemiologii i profilaktyki; patomorfologii i kliniki nowotworów.

  • Zasad klinicznego postępowania onkologicznego:

- optymalnej diagnostyki nowotworów,
- ustalenia stopnia klinicznego zaawansowania nowotworów,
- ustalenia planu leczenia,
- ustalenia rokowania,
- leczenia uzupełniającego,
- monitorowania efektów leczenia.

  • Zasad chirurgii i leczenia skojarzonego nowotworów.

  • Zasad rehabilitacji i postępowania wspomagającego u chorych na nowotwory.
  • Zwalczania bólów i opieki terminalnej.

  • Zagadnień szczegółowych w odniesieniu do nowotworów: skóry, kośćca, tkanek miękkich, głowy i szyi, piersi, ściany klatki piersiowej, płuc, śródpiersia, przewodu pokarmowego, układu moczowo-płciowego narządu rodnego.

  • Organizacji walki z rakiem w Polsce.
  • Założeń i celów regionalnych i/lub narodowych programów walki z rakiem.

Wymagane umiejętności praktyczne

Specjalista ma wykazać się umiejętnością:

  • Diagnostycznego badania endoskopowego.

  • Pobierania materiału do badania cytologicznego oraz histopatologicznego.
  • Interpretacji badań radiologicznych, izotopowych, cytologicznych, histopatologicznych.

  • Ustalania rozpoznania, stopnia zaawansowania klinicznego i rokowania dla poszczególnych jednostek onkologicznych.

  • Współpracy z patologiem, radioterapeutą i chemioterapeutą w procesie skojarzonego leczenia nowotworów.

  • Operowania nowotworów skóry, kośćca, tkanek miękkich, głowy i szyi, piersi, ściany klatki piersiowej, płuca, śródpiersia, przewodu pokarmowego, , układu moczowo-płciowego, narządu rodnego,

  • Operowania przerzutów do węzłów chłonnych,

  • Podstawowe operacje chirurgii rekonstrukcyjnej, elektrochirurgii i krioterapii.

Wymagane cechy osobowości

  • Nienaganna postawa moralna w życiu zawodowym i osobistym.

  • Umiejętność zorganizowania sobie własnego miejsca pracy i zdolność do harmonijnej pracy w zespole.

  • Gotowość wzięcia odpowiedzialności za podejmowane decyzje swoje i powierzonego sobie zespołu.

  • Zdolność do samokontroli, otwarte horyzonty myślowe, rozwaga.

  • Dążność do stałego doskonalenia wiedzy i umiejętności fachowych własnych i swoich współpracowników.

  • Inteligencja, spostrzegawczość i dobra koordynacja ruchowa.

Formy zdobywania wiedzy i umiejętności praktycznych

Kurs wprowadzający

Obowiązuje udział w kursie wprowadzającym w pierwszym roku kształcenia.

Kursy doskonalące

Kursy organizowane przez Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego przy współudziale Centrum Onkologii oraz kursy szkoleniowe organizowane przez Centrum Onkologii, zgodnie z zaleceniem kierownika specjalizacji.

Wykaz zalecanych kursów doskonalących

  • Kurs z nowotworów głowy i szyi

  • Kurs z raka przełyki
  • Kurs z raka żołądka
  • Kurs z raka trzustki
  • Kurs z raka piersi
  • Kurs z nowotworów tkanek miękkich i kości
  • Kurs z nowotworów jelita grubego
  • Kurs z nowotworów płuca
  • Kurs z współczesnych metod leczenia czerniaka skóry
  • Kurs z praktycznych aspektów postępowania w przypadkach HIV/AIDS

Formy samokształcenia

Studiowanie piśmiennictwa (zalecane minimum bibliograficzne)

  • Zasady postępowania diagnostycznego i terapeutycznego zalecane przez Centrum Onkologii i onkologiczne towarzystwa naukowe: Polskie Towarzystwo Chirurgii Onkologicznej, Polskie Towarzystwo Onkologiczne, Polskie Towarzystwo Onkologii Klinicznej, Polskie Towarzystwo Radioterapii Onkologicznej.

  • Dwumiesięcznik "Nowotwory" organ Centrum Onkologii i Polskiego Towarzystwa Onkologicznego

  • Atlas TNM

Udział w seminariach i zjazdach

Czynny udział w zjazdach i/lub innych formach działalności Polskiego Towarzystwa Chirurgii Onkologicznej.

Przygotowanie pracy poglądowej

Specjalizujący się lekarz ma obowiązek przygotować przynajmniej jedną pracę poglądową, lub opis przypadku z szerokim przeglądem piśmiennictwa.

Staże kierunkowe

Odbycie staży kierunkowych z:

  • urologii,

  • chirurgii plastycznej,
  • torakochirurgii,
  • i innych kliniki lub oddziałów narządowych,

czas trwania staży określa kierownik specjalizacji.

Kształcenie w czasie praktyki lekarskiej

  • dwa lata stacjonarnej praktyki zawodowej w miejscu pracy, lub na etacie rezydenckim, lub na drodze innych uzgodnień (delegacja, umowa cywilno-prawna).

  • konsultacje, udział w obchodach lekarskich, dyżurach, posiedzeniach naukowych wskazanych przez kierownika specjalizacji.

Kształcenie w wykonywaniu zabiegów i procedur medycznych

Wykaz i liczba operacji , które specjalizujący się lekarz musi wykonać samodzielnie.
  • Operacje nowotworowe skóry wraz z odpowiednią rekonstrukcją - 15 (w tym 5 w obrębie twarzy)
  • Tracheostomia - 3
  • Drenaż jamy opłucnej - 3
  • Wycięcie raka języka lub dna jamy ustnej - 3
  • Wycięcie raka wargi dolnej lub górnej
  • Wycięcie anatomicznie nazwanych grup obwodowych węzłów chłonnych - 10
  • Wycięcie płata lub całej tarczycy - 5
  • Amputacja piersi sposobem Patey'a - 10
  • Częściowe lub całkowite wycięcie żołądka z lymfadenektomią D2 - 5
  • Przetoki (stomie) odżywcze lub odbarczające zewnętrzne lub odbarczające - 20
  • Wycięcie śledziony, nerki, nadnercza - 5
  • Wycięcie brzeżnego przerzutu do wątroby - 2
  • Odcinkowe resekcje jelita cienkiego - 10
  • Odcinkowe resekcje jelita grubego - 5
  • Amputacja odbytnicy sposobem Milesa lub modyfikacje - 5
  • Amputacje kończyn - 5
  • Wycięcie brzuszne macicy - 3
  • Wycięcie przydatków macicy - 5
  • Wycięcie jądra - 3
  • Amputacja lub ekstyrpacja prącia - 2

  • Wycięcie guzów ściany jamy brzusznej lub klatki piersiowej z jednoczasową rekonstrukcją - 2

Wymagana jest lista wykonanych operacji potwierdzonych protokołami operacyjnymi, podpisana przez kierownika specjalizacji.

Pełnienie dyżurów lekarskich

Dyżury lekarskie w odpowiednim oddziale chirurgii onkologicznej lub klinikach (zakładach) narządowych w liczbie nie mniejszej niż 48 w ciągu roku.

Metody oceny wiedzy i umiejętności praktycznych

Kolokwia

  • kolokwium z zakresu chirurgii onkologicznej,

  • kolokwium z podstaw radioterapii,
  • kolokwium z chemioterapii,
  • kolokwium z patomorfologii nowotworów,
  • kolokwium z epidemiologii,
  • kolokwium z organizacji walki z rakiem,
  • kolokwium z prawa medycznego,
  • kolokwium z promocji zdrowia.

Sprawdziany umiejętności praktycznych

Sprawdzenia umiejętności praktycznych dokonuje się w ośrodku kształcącym.

Ocena pracy poglądowej

Ocenia się przygotowaną przynajmniej jedną pracę poglądową lub opis przypadku.

Znajomość języków obcych

Oczekuje się, że specjalizujący się lekarz wykaże się praktyczną znajomością przynajmniej jednego z języków: angielskiego, francuskiego lub niemieckiego.

Czas trwania specjalizacji

Specjalizacja w chirurgii onkologicznej trwa nie krócej niż dwa lata.

Postępowanie kwalifikacyjne dla lekarzy ubiegających się o rozpoczęcie specjalizacji w chirurgii onkologicznej

Postępowanie kwalifikacyjne przeprowadza komisja kwalifikacyjna ds. specjalizacji w skład której wchodzą:

  • właściwy konsultant regionalny

  • przedstawiciel Polskiego Towarzystwa Chirurgii Onkologicznej,
  • przedstawiciel okręgowej rady lekarskiej
  • przedstawiciel akademii medycznej z właściwego regionu,
  • przedstawiciel wojewody.

Komisja ocenia wnioski pod względem formalnym i ustala listę lekarzy, którzy uzyskają zgodę na rozpoczęcie specjalizacji.

W przypadku postępowania konkursowego (jeżeli specjalizacja ma być realizowana w ramach rezydentury lub gdy liczba kandydatów przekracza liczbę przewidzianych miejsc szkoleniowych) organizowany jest egzamin testowy a następnie komisja przeprowadza rozmowy kwalifikacyjne. Jeżeli do konkursu przystępuje duża liczba lekarzy powoływane są zespoły podległe komisji.

Egzamin testowy opracowany przez Krajową Radę Egzaminów Lekarskich organizuje i przeprowadza kierownik wojewódzkiego ośrodka metodyczno-organizacyjnego.

Komisja kwalifikacyjna ds. specjalizacji w oparciu o wyniki testu i rozmowy kwalifikacyjnej ustala listę rankingową służącą do wypełnienia miejsc szkoleniowych.

Warunki kwalifikacji jednostek organizacyjnych do prowadzenia specjalizacji w chirurgii onkologicznej

Specjalizacja w dziedzinie chirurgii onkologicznej może być przeprowadzona tylko w jednostkach organizacyjnych ochrony zdrowia uprawnionych do przeprowadzania tego typu specjalizacji: w Centrum Onkologii w Gliwicach, Krakowie i Warszawie, w Klinice Chirurgii Onkologicznej AM w Łodzi i Gdańsku, w pełnoprofilowych ośrodkach wojewódzkich w Białymstoku, Bydgoszczy, Kielcach, Lublinie, Łodzi, Opolu, Poznaniu, Szczecinie, Wrocławiu.

Warunki którym muszą odpowiadać jednostki organizacyjne ubiegające się o wpis na listę prowadzoną przez Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej w celu uzyskania uprawnień do specjalizowania są następujące:

  • Oddziały (kliniki, zakłady): pełnoprofilowe chirurgii onkologicznej lub kliniki (zakłady) narządowe wykonujące nie mniej niż 1000 operacji rocznie, oraz radioterapii i chemioterapii onkologicznej. Przez pełnoprofilowe rozumie się takie oddziały (kliniki), które wykonują operacje wyszczególnione poniżej i zatrudniają co najmniej 2 specjalistów II stopnia w podstawowych dziedzinach onkologicznych.

  • Zakład (pracownia) diagnostyki patomorfologicznej, radiologicznej (konieczny stały dostęp do tomografu komputerowego-KT), ultrasonograficznej, endoskopowej, pożądane: pracownia/zakład medycyny nuklearnej, rezonans magnetyczny.

  • Poradnie: chirurgiczna, radioterapii, chemioterapii, rehabilitacji, zwalczania bólu udzielające łącznie nie mniej niż 10 000 porad rocznie.

  • Podstawowy sprzęt i baza dydaktyczna (możliwość projekcji przeźroczy i folii).

  • Stałe prowadzenie seminariów klinicznych, lub innych form doskonalenia zawodowo-naukowego.

(c) Copyright by Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego, Warszawa  2000