Tematy i programy kursów w latach 2010/2011

  • 1.1. Postępy w farmakoterapii chorób układu krążenia

    Cel kursu: Uaktualnienie wiedzy z zakresu farmakoterapii chorób układu sercowo-naczyniowego

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Leki stosowane w niewydolności serca.
    2. Leki stosowane w chorobie niedokrwiennej serca.
    3. Zawał mięśnia sercowego – leczenie farmakologiczne.
    4. Leki przeciwarytmiczne.
    5. Leki stosowane w nadciśnieniu.
    6. Środki stosowane w chorobach naczyń krwionośnych.
    7. Standardy terapeutyczne stosowane w chorobach układu krążenia.
    8. Rola farmaceuty w profilaktyce i leczeniu schorzeń układu krążenia.
    9. Fitoterapia chorób układu krążenia.

    Wykładowcy: lekarz, farmakolog, farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 16 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Umiejętność przekazywania informacji o działaniu leków i ich działaniach niepożądanych zarówno lekarzom, pielęgniarkom, jak i zainteresowanym chorym.
    Forma sprawdzianu: testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 4 – po 2 godziny
    5 – 3 godziny
    6 – 1 godzina
    7 – 2 godziny
    8 – 1 godzina
    9 – 1 godzina

  • 1.2. Farmakoterapia chorób krwi i układu krwiotwórczego

    Cel kursu: Uaktualnienie wiedzy z zakresu farmakoterapii chorób krwi i układu krwiotwórczego

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Leki hamujące krzepnięcie krwi.
    2. Leki przeciwpłytkowe.
    3. Leki fibrynolityczne (trombolityczne).
    4. Leki stosowane w niedokrwistościach.
    5. Leki stosowane w chorobach układu białokrwinkowego.

    Wykładowcy: farmakolog, lekarz
    Proponowany czas zajęć: 7.5 godziny
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Umiejętność przekazywania informacji o działaniu leków i ich działaniach niepożądanych zarówno lekarzom, pielęgniarkom, jak i zainteresowanym chorym.
    Forma sprawdzianu: Testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1- 1.5 godziny
    2- 1.5 godziny
    3- 1 godzina
    4- 1.5 godziny
    5- 2 godziny

  • 1.3. Aktualne możliwości terapii niektórych chorób układu nerwowego

    Cel kursu: Uaktualnienie wiedzy na temat patomechanizmów powstawania chorób układu nerwowego, przedstawienie obecnie preferowanych metod leczenia, w tym najnowszych leków oraz perspektywy terapeutyczne na przyszłość

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Postępy w farmakoterapii chorób neurodegeneracyjnych (ch. Alzheimera, Parkinsona, stwardnienie rozsiane, stwardnienie zanikowe boczne, demencja starcza, polekowa, poalkoholowa).
    2. Postępy w terapii chorób psychicznych – zaburzeń lękowych, depresji, schizofrenii, uzależnień.
    3. Postępy w leczeniu chorób neurologicznych – padaczka, udar mózgu, migrena, zaburzenia snu, stany osłabienia koncentracji, zaburzenia pamięci, stany spastyczne.
    4. Fitoterapia chorób układu nerwowego.

    Wykładowcy: neurolog, psychiatra, farmakolog
    Proponowany czas zajęć: 11 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Umiejętność przekazywania informacji o działaniach leków (w tym o działaniach niepożądanych leków) lekarzom, opiekunom chorych oraz zainteresowanym chorym.
    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godziny
    2 – 4 godziny
    3 – 4 godziny
    4 – 1 godzina

  • 1.4. Farmakoterapia stanów spastycznych układu oddechowego

    Cel kursu: Uaktualnienie wiedzy z zakresu farmakoterapii stanów spastycznych układu oddechowego

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Leki rozkurczające mięśnie gładkie oskrzeli.
    2. Leki zapobiegające reakcji alergicznej i hamujące alergiczne zapalenie.
    3. Leki wspomagające w leczeniu stanów skurczowych oskrzeli.
    4. Fitoterapia chorób układu oddechowego.

    Wykładowcy: farmakolog, lekarz, farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 7 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Umiejętność przekazywania informacji o działaniu leków i ich działaniach niepożądanych zarówno lekarzom, pielęgniarkom, jak i zainteresowanym chorym.
    Forma sprawdzianu: testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godziny
    2 – 2 godziny
    3 – 2 godziny
    4 – 1 godzina

  • 1.5. Postępy w farmakoterapii chorób układu pokarmowego

    Cel kursu: Pogłębienie wiedzy z zakresu farmakoterapii chorób układu pokarmowego

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Farmakoterapia choroby wrzodowej.
    2. Leki wpływające na motorykę przewodu pokarmowego.
    3. Leki przeciwwymiotne.
    4. Farmakoterapia wirusowego zapalenia wątroby.
    5. Fitoterapia chorób układu pokarmowego.

    Wykładowcy: farmakolog, lekarz, farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 6 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Umiejętność przekazywania informacji o działaniu leków i ich działaniach niepożądanych zarówno lekarzom, pielęgniarkom, jak i zainteresowanym chorym.
    Forma sprawdzianu: testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu.
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godziny
    2 – 1 godzina
    3 – 1 godzina
    4 – 1 godzina
    5 – 1 godzina

  • 1.6. Cukrzyca jako problem współczesnej medycyny

    Cel kursu: Uaktualnienie wiedzy z zakresu farmakoterapii cukrzycy oraz powikłań i chorób jej towarzyszących.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Regulacja gospodarki węglowodanowej
    2. Patomechanizm rozwoju cukrzycy typu I i typu II
    3. Badania w diagnostyce i monitorowaniu leczenia cukrzycy; kryteria rozpoznania. Cukrzyca a inne stany hiperglikemiczne
    4. Farmakoterapia cukrzycy
    5. Niefarmakologiczne aspekty leczenia cukrzycy
    6. Cukrzyca w przebiegu ciąży i u dzieci
    7. Powikłania w przebiegu cukrzycy

    Wykładowcy: lekarz, farmaceuta, diagnosta laboratoryjny
    Proponowany czas zajęć: 7 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe: Umiejętność przekazywania informacji o preparatach stosowanych w leczeniu cukrzycy. Znajomość działań niepożądanych i ryzyka związanego ze stosowaniem insulin oraz metod monitorowania wyników leczenia. Znajomość metod diagnozowania i różnicowania cukrzycy oraz innych hiperglikemii.
    Forma sprawdzianu: Testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 1 godzina
    2 – 1 godzina
    3 – 1 godzina
    4 – 1 godzina
    5 – 1 godzina
    6 – 1 godzina
    7 – 1 godzina

  • 1.7. Współczesna antybiotyko- i chemioterapia chorób infekcyjnych

    Cel kursu: pogłębienie wiedzy z zakresu antybiotyko- i chemioterapii chorób z infekcji
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Zasady chemioterapii i antybiotykoterapii zakażeń.
    2. Klasyfikacja antybiotyków.
    3. Farmakoterapia zakażeń grzybiczych.
    4. Chemioterapia infekcji wirusowych.
    5. Farmakoterapia gruźlicy.
    6. Leki stosowane w zakażeniach pierwotniakami.
    7. Leki przeciwrobacze.
    8. Oporność na antybiotyki.
    9. Rola właściwości farmakokinetycznych w ocenie i wyborze antybiotyków.
    10. Dysbakteriozy.
    11. Monitorowanie ordynacji antybiotyków w świetle problemu narastania oporności.

    Wykładowcy: farmakolog, mikrobiolog, farmaceuta.
    Proponowany czas zajęć: 20 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Zasady chemioterapii i antybiotykoterapii zakażeń (1): Umiejętność współpracy z lekarzami i personelem pielęgniarskim w celu wyboru skutecznej i bezpiecznej antybiotyko- i chemioterapii chorób z infekcji.
    Klasyfikacja antybiotyków (2) oraz Oporność na antybiotyki (8): Umiejętność praktycznego wykorzystania zdobytej wiedzy w racjonalnej antybiotyko- i chemioterapii chorób z infekcji.
    Rola właściwości farmakokinetycznych w ocenie i wyborze antybiotyków (9):Umiejętność zastosowania parametrów farmakokinetycznych w optymalizacji leczenia chorób z infekcji.
    Farmakoterapia zakażeń grzybiczych (3), Chemioterapia infekcji wirusowych (4), Farmakoterapia gruźlicy (5), Leki stosowane w zakażeniach pierwotniakami (6), Leki przeciwrobacze (7), Dysbakteriozy(10): Umiejętność przekazywania informacji o działaniu leków i ich działaniach niepożądanych zarówno lekarzom, pielęgniarkom, jak i zainteresowanym chorym.

    Forma sprawdzianu: testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu.
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godziny
    2 – 4 godziny
    3 – 2 godziny
    4 – 2 godziny
    5 – 1 godzina
    6 – 1 godzina
    7 – 1 godzina
    8 – 2 godziny
    9 – 2 godziny
    10 – 1 godzina
    11 – 2 godziny

  • 1.8. Farmakoterapia w leczeniu chorób narządu wzroku

    Cel kursu: Zapoznanie farmaceutów z etiopatogenezą wybranych chorób narządu wzroku oraz uaktualnienie i pogłębienie wiedzy w zakresie leków stosowanych w terapii i profilaktyce jaskry, zaćmy, zwyrodnienia plamki związanego z wiekiem (AMD), stanów zapalnych spojówek o podłożu bakteryjnym, wirusowym, grzybiczym oraz nieinfekcyjnym.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Biofarmaceutyczne aspekty podawania leków do oczu:

    • elementy anatomii, fizjologii i patofizjologii narządu wzroku,
    • czynniki warunkujące szybkość przenikania substancji leczniczej.

    2. Charakterystyka postaci leku:

    • klasyfikacja postaci leku,
    • optymalizacja składu z uwzględnieniem nowych koncepcji formowania postaci leku.

    3. Wpływ środków konserwujących na:

    • występowanie działań niepożądanych,
    • powikłania w przypadku przewlekłego stosowania leków.

    4. Zasady prawidłowego stosowania leków w zależności od rodzaju postaci leku i opakowań.

    5. Farmakoterapia wybranych chorób narządu wzroku:
    Zapalenia infekcyjne spojówek – etiopatogeneza, objawy kliniczne

    • leki stosowane w leczeniu stanów zapalnych spojówek o podłożu bakteryjnym, wirusowym, grzybiczym
    • problem lekooporności

    Zapalenia nieinfekcyjne spojówek

    • etiopatogeneza – czynniki ryzyka: chemiczne, fizyczne, przemęczenie, reakcje alergiczne, zespół „suchego oka”, niewyrównania wada refrakcji, itp.
    • leki stosowane w leczeniu stanów zapalnych o podłożu alergicznym

    § alergeny i typy reakcji alergicznych

    • leki stosowane w leczeniu stanów zapalnych o podłożu niealergicznym

    § ustalenie czynnika patogennego
    § charakterystyka preparatów stosowanych w leczeniu objawowym

    • leki stosowane w zespole „suchego oka”

    § przyczyny choroby
    § charakterystyka preparatów w leczeniu przyczynowym, wspomagającym i objawowym.

    Jaskra:

    • patomechanizm powstawania wzmożonego ciśnienia wewnątrzgałkowego
    • diagnostyka jaskry – objawy subiektywne i obiektywne
    • strategie terapeutyczne leczenia jaskry
    • leczenie farmakologiczne (zachowawcze)

    leki stosowane miejscowo
    mechanizmy działania, działania niepożądane, przeciwwskazania
    leki stosowane ogólnie
    mechanizmy działania, działania niepożądane, przeciwwskazania

    Zwyrodnienie plami żółtej związane z wiekiem (AMD)

    • etiopatogeneza – przyczyny, rola czynników genetycznych, objawy, postaci AMD, diagnostyka, leczenie
    • wpływ preparatów witaminowych na prawidłową funkcję narządu wzroku

    Zaćma
    przyczyny rozwoju zaćmy, podział ze względu na przyczynę, objawy i przebieg
    leczenie zaćmy

    Wykładowcy: farmaceuta, farmakolog, lekarz
    Proponowany czas zajęć: 11 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    1. Znajomość czynników ryzyka, etiopatogenezy, obrazu klinicznego i odległych skutków wybranych chorób narządu wzroku.
    2. Znajomość klasyfikacji leków i kierunków badań związanych z modyfikacjami postaci leku ze względu na poprawę skuteczności i bezpieczeństwa terapii.
    3. Umiejętność edukowania pacjenta o sposobie stosowania i przecho-wywania leków.
    4. Umiejętność dokonywania wyboru odpowiedniego preparatu dla pacjenta okulistycznego spośród leków OTC.

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1,3,4 – po 1 godzinie; 2 – 3 godziny; 5 – 5 godzin

  • 1.9. Postępy w farmakoterapii wybranych chorób skóry

    Cel kursu: Zapoznanie farmaceutów z etiopatogenezą wybranych chorób skórnych oraz uaktualnienie i pogłębienie wiedzy w zakresie farmakoterapii łuszczycy, trądziku, łupieżu, zakażeń wirusowych, bakteryjnych, grzybiczych i pasożytniczych skóry oraz paznokci.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Budowa, fizjologia i funkcje skóry. Wchłanianie substancji leczniczych przez skórę. Charakterystyka ogólna leków stosowanych w zewnętrznym leczeniu chorób skóry.
    2. Epidemiologia, etiopatogeneza, czynniki ryzyka, postacie kliniczne i strategie terapeutyczne leczenia łuszczycy. Terapia biologiczna w leczeniu łuszczycy.
    3. Epidemiologia, etiopatogeneza, czynniki ryzyka, postacie kliniczne i postępowanie lecznicze w trądziku pospolitym
    4. Epidemiologia, etiopatogeneza, czynniki ryzyka i możliwości farmakoterapii opryszczki wargowej i półpaśca
    5. Epidemiologia, etiopatogeneza, czynniki ryzyka i farmakoterapia infekcji bakteryjnych oraz zakażeń grzybiczych skóry i paznokci
    6. Profilaktyka i leczenie łupieżu oraz chorób pasożytniczych skóry owłosionej
    7. Etiopatogeneza i leczenie skórnych zmian polekowych.
    8. Miejscowe zastosowanie takrolimusu w leczeniu chorób skóry.
    9. Ekstrakty i preparaty roślinne w dermatologii

    Wykładowcy: lekarz, farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 10 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    1. Poznanie czynników ryzyka, etiopatogenezy, obrazu klinicznego wybranych chorób skóry
    2. Poznanie biofarmaceutycznych aspektów formułowania postaci leku oraz kierunków udoskonalenia postaci leku przeznaczonego do stosowania miejscowego na skórę
    3. Umiejętność doradzania pacjentom wyboru preparatów i leków dermatologicznych sprzedawanych bez recepty (OTC).

    Forma sprawdzianu: sprawdzian testowy
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 1 godzina
    2 – 2 godziny
    3 – 1 godzina
    4 – 1 godzina
    5 – 1 godzina
    6 – 1 godzina
    7 – 1 godzina
    8 – 1 godzina
    9 – 1 godzina

  • 1.10. Farmakoterapia w chorobach nerek i układu moczowego

    Cel kursu: Zapoznanie farmaceutów z etiopatogenezą wybranych chorób nerek i układu moczowego oraz uaktualnienie i pogłębienie wiedzy w zakresie stosowanych leków, przygotowanie farmaceuty do opieki nad pacjentami z niewydolnością nerek oraz po przeszczepach.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Anatomia i fizjologia nerek oraz układu moczowego. Ocena struktury i funkcji nerek.
    2. Zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej i kwasowo-zasadowej oraz gospodarki wapniowo-fosforanowo-magnezowej
    3. Kłębuszkowe zapalenie nerek, obraz chorobowy, etiopatogeneza, klasyfikacja i postępowanie lecznicze
    4. Ostra i przewlekła niewydolność nerek, patofizjologia, obraz kliniczny, postępowanie diagnostyczne i lecznicze
    5. Kamica nerkowa – patofizjologia, objawy kliniczne, rozpoznanie, przyczyny, doraźnie i przewlekłe leczenie choroby samiczej
    6. Zakażenia układu moczowego – występowanie, etiologia, farmakoterapia
    7. Hemodializa i dializa otrzewnowa – wskazania i przeciwwskazania do dializoterapii, cele i powikłania hemodializoterapii
    8. Przeszczep nerki – leki immunosupresyjne, opieka nad pacjentem po przeszczepie
    9. Farmakoterapia w niewydolności nerek, nefrotoksyczność leków
    10. Żywienie w niewydolności nerek

    Wykładowcy: lekarz – urolog i/lub nefrolog, farmakolog, farmaceuta – bromatolog
    Proponowany czas zajęć: 10 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    1. Poznanie czynników ryzyka, etiopatogenezy, obrazu klinicznego wybranych chorób nerek i układu moczowego
    2. Poznanie zasad leczenia chorób nerek oraz możliwości farmakoterapii
    3. Poznanie działania nefrotoksycznego leków
    4. Umiejętność doradzania pacjentom wyboru preparatów i leków sprzedawanych bez recepty w przewlekłej niewydolności nerek i układu moczowego oraz u pacjentów dializowanych i po przeszczepie (OTC).

    Forma sprawdzianu: sprawdzian testowy
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień: 1 godzina na każdy temat

  • 1.11. Farmakoterapia bólu

    Cel kursu: Poznanie aktualnej wiedzy w zakresie natury samego bólu jak i współcześnie zalecanych, dostępnych, optymalnych metod jego zwalczania, ze szczególnym uwzględnieniem metody farmakologicznej.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    Zakres wiedzy winien obejmować: właściwe rozumienie definicji bólu jako zjawiska patofizjologicznego, współczesną interpretację mechanizmów jego powstawania, drogi przewodzenia impulsów bólowych (bólu ostrego i przewlekłego), różnicowanie doznań bólowych, następstwa nieleczonego bólu oraz poznanie dostępnych współcześnie metod zwalczania bólu ostrego i przewlekłego – ze szczególnym uwzględnieniem leczenia farmakologicznego. To ostatnie zagadnienie powinno obejmować znajomość preferowanych współcześnie nienarkotycznych i narkotycznych leków przeciwbólowych, wskazania do ich stosowania, działania niepożądane, które mogą one wywoływać oraz interakcje, jakie mogą się pojawić przy konieczności stosowania ich z innymi środkami farmakologicznymi.

    Proponowana tematyka kursu:

    1. Ból – patomechanizm, rodzaje bólu.
    2. Przegląd współczesnych leków przeciwbólowych.
    3. Zastosowanie leków przeciwbólowych w praktyce klinicznej (innowacyjne podejście do farmakoterapii bólu).
    4. Zwalczanie bólu
    • migrenowego
    • w chorobach reumatoidalnych,
    • w chorobach nowotworowych.

    5.  Interakcje i działanie niepożądane leków przeciwbólowych.

    6.  Leki przeciwbólowe pochodzenia roślinnego.

    Wykładowcy: lekarz, farmakolog
    Proponowany czas zajęć: 8 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Uczestnictwo w kursie powinno przygotować farmaceutów do udzielania najbardziej poprawnej informacji lub doradzenia pacjentowi co do konieczności konsultacji lekarskiej. W przypadku względnie łagodnego bólu – wskazania (na podstawie uzyskanej w warunkach apteki informacji od pacjenta) optymalnego, dostępnego bez recepty środka przeciwbólowego do doraźnego zastosowania.

    Forma sprawdzianu: testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 1 godzina
    2 – 1 godzina
    3 – 2 godziny
    4 – 2 godziny
    5 – 1 godzina
    6 – 1 godzina

  • 1.12. Wpływ czynników fizjologicznych i patologicznych na działanie leków (indywidualizacja farmakoterapii)

    Cel kursu: Uaktualnienie i pogłębienie wiedzy o wpływie różnych czynników fizjologicznych (np. wiek, ciąża, laktacja, wysiłek fizyczny) i patologicznych na działanie leku.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Wpływ wieku na działanie leków (1).
    Farmakoterapia u dzieci: odrębności fizjologiczne, zmiany farmakokinetyki i działania leków u dzieci w porównaniu z osobami dorosłymi, obliczanie dawek leków u dzieci.
    2. Wpływ wieku na działanie leków (2)
    Farmakoterapia u osób w starszym wieku: fizjologiczne mechanizmy procesów starzenia, wpływ starszego wieku na losy leków w organizmie i właściwości farmakodynamiczne leków, leki o zwiększonym ryzyku wystąpienia powikłań u osób w podeszłym wieku, wskazówki terapeutyczne, według których należy zmniejszać dawki leków u osób starszych, zasady i środki ostrożności, które powinny być przestrzegane w czasie prowadzenia farmakoterapii u osób w podeszłym wieku.
    3. Farmakoterapia w okresie ciąży:
    odmienności fizjologiczne rosnącego organizmu, wpływ ciąży na właściwości farmakokinetyczne i farmakodynamiczne leków, niepożądane działania leków, podział leków ze względu na ryzyko szkodliwego działania na płód, zagadnienia dotyczące stosowania wybranych grup leków ( przeciwbakte- ryjnych, działających na oun, przeciwbólowych, wpływających na układ krzepnięcia, sercowo-naczyniowych i moczopędnych, hormonalnych) w okresie ciąży, środki ostrożności, które powinny być przestrzegane podczas stosowania leków u kobiet w ciąży.
    4. Farmakoterapia a karmienie piersią:
    stosowanie wybranych grup leków (przeciwbakteryjnych, przeciwwirusowych, przeciwgrzybiczych, działających na oun, wpływających na układ krzepnięcia, nasercowych, hipotensyjnych, moczopędnych, przeczyszczających, przeciwbiegunkowych, przeciwwrzodowych, hormonalnych) u kobiet karmiących, leki względnie i bezwzględnie przeciwwskazane do stosowania podczas karmienia piersią, wpływ alkoholu i nikotyny na karmionego oseska, zasady dotyczące karmienia piersią przez matki zażywające leki.
    5. Indywidualizacja farmakoterapii u osób prowadzących aktywny tryb życia: wpływ wysiłku fizycznego na działanie leków.
    Umiejętność przewidywania wpływu wysiłku fizycznego na farmakokinetykę i dawkowanie leków.
    6. Optymalizacja farmakoterapii w otyłości i stanach niedożywienia: odmienności działania leków.
    Przewidywanie wpływu otyłości i stanów niedożywienia na właściwości farmakokinetyczne i farmakodynamiczne stosowanych leków.
    7. Zmiany działania leków uwarunkowane zaburzeniami ich kinetyki w stanach patologicznych i w chorobach współistniejących (polipragmazja – interakcje)
    Modyfikacja schematów dawkowania leków w stanach patologicznych.

    Wykładowcy: farmaceuta, farmakolog kliniczny
    Proponowany czas zajęć: 15 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Farmakoterapia u dzieci (1):
    Umiejętność określania wpływu zmian fizjologicznych na sposób leczenia dzieci.
    Umiejętność zastosowania parametrów farmakokinetycznych w prowadzeniu farmakoterapii u dzieci.
    Farmakoterapia u osób w starszym wieku (2):
    Umiejętność określania wpływu zmian fizjologicznych na sposób prowadzenia farmakoterapii u osób starszych.
    Umiejętność zastosowania parametrów farmakokinetycznych w optymalizacji leczenia osób starszych.
    Farmakoterapia w okresie ciąży (3):
    Umiejętność określania wpływu zmian fizjologicznych na sposób prowadzenia farmakoterapii u kobiet w ciąży.
    Umiejętność zastosowania parametrów farmakokinetycznych w optymalizacji leczenia kobiet w ciąży.
    Farmakoterapia a karmienie piersią (4):
    Umiejętność praktycznego wykorzystania zdobytej podczas kursu wiedzy w poradnictwie dla kobiet karmiących.
    Wpływ wysiłku fizycznego na działanie leku (5):
    Umiejętność przewidywania wpływu wysiłku fizycznego na farmakokinetykę i dawkowanie leków.
    Optymalizacja farmakoterapii w otyłości i stanach niedożywienia (6):
    Przewidywanie wpływu otyłości i stanów niedożywienia na właściwości farmakokinetyczne i farmakodynamiczne stosowanych leków.
    Zmiany działania leków uwarunkowane zaburzeniami ich kinetyki w stanach patologicznych. (7):
    Umiejętność modyfikacji schematów dawkowania leków w stanach patologicznych.

    Forma sprawdzianu: sprawdzian testowy
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 3 godziny
    2 – 3 godziny
    3 – 3 godziny
    4 – 2 godziny
    5 – 1 godzina
    6 – 1 godzina
    7 – 2 godzina

  • 1.13. Farmakoterapia w pediatrii

    Cel kursu: Zapoznanie farmaceutów z zagadnieniami dotyczącymi fizjologii i specyfiki stosowania leków w pediatrii. Rozszerzenie wiedzy w zakresie leków pediatrycznych pod kątem prawnym i etycznym.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Zagadnienia dotyczące fizjologii noworodków, niemowląt i małych dzieci.
    2. Losy leków w organizmie dzieci.
    3. Genetyczne uwarunkowania działania leków u dzieci.
    4. Bezpieczeństwo stosowania leków w pediatrii.
    a. – dawkowanie
    b. – niepożądane działania leków
    c. – zatrucia
    5. Antybiotykoterapia w pediatrii.
    6. Stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych u dzieci.
    7. Stosowanie leków OTC, w tym preparatów pochodzenia roślinnego u dzieci.
    8. Szczepienia ochronne
    a. – programowe
    b. – przed podróż�
    9. Terapia otyłości u dzieci.
    10.Terapia przeziębienia i grypy u dzieci.
    11.Stany zagrożenia życia – pierwsza pomoc w pediatrii.
    12.Metody leczenia zespołu deficytu uwagi z nadruchliwością (ADHD) u dzieci

    Wykładowcy: lekarz pediatra, specjalista badań klinicznych, farmakolog i farmaceuta kliniczny, prawnik, etyk
    Proponowany czas zajęć: 15 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    1. Poznanie czynników ryzyka, etiopatogenezy, obrazu klinicznego wybranych chorób noworodków, niemowląt i małych dzieci
    2. Poznanie zasad farmakoterapii wybranych stanów patologicznych w pediatrii.
    3. Znajomość działań niepożądanych i ryzyka związanego ze stosowaniem leków u dzieci.
    4. Umiejętność przekazywania informacji o lekach stosowanych w pediatrii.
    5. Umiejętność doradzania pacjentom wyboru leków i preparatów sprzedawanych bez recepty.
    6. Poznanie prawnych i etycznych aspektów związanych ze stosowaniem leków u dzieci.

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 -1 godz., 2 – 1 godz., 3 – 1 godz., 4 – 2 godz., 5 – 2 godz., 6 – 1 godz., 7 – 1 godz., 8 – 2 godz., 9 – 1 godz., 10 – 1 godz., 11 – 1 godz., 12 – 1 godz.

  • 1.14. Leki Pediatryczne

    Cel kursu: Poznanie aktualnej wiedzy w zakresie leków stosowanych dla dzieci, z uwzględnieniem wytycznych UE i WHO

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Biofarmaceutyczne aspekty podawania leków pediatrycznych.
    2. Charakterystyka leków stosowanych dla dzieci w zależności od miejsca aplikacji.
    3. Kierunki badań rozwojowych dotyczących formułowania postaci leku pediatrycznego pod kątem:
    – drogi podania leku,
    – doboru substancji pomocniczych,
    – wyboru postaci leku.
    4.Wpływ rodzaju postaci leku na prawidłowość ich stosowania.
    5.Edukacja dzieci w zakresie stosowania leków (wytyczne FIP i WHO)
    6.Zagadnienia etyczne, metodologiczne i prawne związane z lekami pediatrycznymi:
    – badania kliniczne w pediatrii,
    – zalecenia i wytyczne, a praktyka zawodowa,
    – zagadnienia prawne dotyczące stosowania leków pediatrycznych, wytyczne UE,
    – prawne i kliniczne aspekty pozarejestracyjnego stosowania leków u dzieci.

    Wykładowcy: farmaceuta, lekarz
    Proponowany czas zajęć: 11 godzin
    Wiedza i umiejętności:

    • Ocena wpływu zmian fizjologicznych dziecka na wybór odpowiedniej formy leku i sposobu dawkowania.
    • Znajomość nowych wskazań w zakresie wytwarzania leków pediatrycznych.
    • Znajomość aktualnie opracowywanych regulacji prawnych dotyczących leków pediatrycznych.

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1, 2, 6 – po 2 godziny; 3 – 3 godziny; 4, 5 – po 1 godzinie

  • 1.15. Wybrane aspekty farmakoterapii w czasie ciąży i karmienia piersią

    Cel kursu: Uaktualnienie i pogłębienie wiedzy o wpływie leków na rozwój płodu w zależności od zaawansowania ciąży, klasyfikacji leków pod kątem ich szkodliwości stosowania w czasie ciąży, możliwości powikłań polekowych u kobiety ciężarnej oraz farmakoterapii wybranych chorób w przebiegu ciąży i karmienia piersią.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Leki i ryzyko ich stosowania w czasie ciąży

    • Podatność płodu na uszkodzenie w różnych okresach rozwoju (blastogeneza, embriogeneza, fetogeneza)
    • Działanie teratogenne

    2. Klasyfikacja leków pod kątem ich szkodliwości stosowania w czasie ciąży
    3. Farmakoterapia wybranych chorób w przebiegu ciąży

    • Leki stosowane w leczeniu objawów przeziębienia i grypy
    • Leczenie infekcji bakteryjnych w czasie ciąży
    • Zasady leczenia depresji i lęku u kobiet w ciąży
    • Zasady leczenia schizofrenii u kobiet w ciąży
    • Leczenie padaczki u kobiet w ciąży
    • Leki stosowane w chorobach układu krążenia

    § Farmakoterapia nadciśnienia w okresie ciąży
    § Bezpieczeństwo stosowania leków przeciwarytmicznych podczas ciąży
    § Zapobieganie żylnej chorobie zakrzepowo-zatorowej w okresie ciąży, porodu oraz połogu

    Leki przeciwzakrzepowe i hamujące agregację płytek w ciąży

    • Cukrzyca a ciąża

    § Farmakoterapia cukrzycy w ciąży

    • Leki stosowane w leczeniu chorób układu pokarmowego
    • Leki stosowane w leczeniu zgagi
    • Leki przeczyszczające
    • Leczenie astmy w czasie ciąży wg zaleceń Międzynarodowego Zespołu Ekspertów

    4. Farmakoterapia porodu przedwczesnego
    5. Leki a karmienie piersią

    • Farmakoterapia wybranych chorób w okresie karmienia piersią

    Wykładowcy: farmaceuta, farmakolog, lekarz
    Proponowany czas zajęć: 10 godz.
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Umiejętność przekazywania informacji o wpływie leków na płód
    • Znajomość klasyfikacji leków pod kątem ich szkodliwości stosowania w czasie ciąży
    • Pogłębienie wiedzy na temat farmakoterapii wybranych chorób w okresie ciąży i karmienia piersią
    • Znajomość działań niepożądanych i ryzyka związanego ze stosowaniem leków z grupy OTC u kobiet w ciąży
    • Umiejętność doradzania pacjentkom w okresie ciąży i karmienia piersią w zakresie samoleczenia lekami z grupy OTC
    • Pogłębienie wiedzy na temat farmakoterapii porodu przedwczesnego

    Forma sprawdzianu: Testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu.
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień
    1 – 1 godzina
    2 – 1 godzina
    3 – 6 godzin
    4 – 1 godzina
    5 – 1 godzina

  • 1.16. Profilaktyka oraz leczenie nadwagi i otyłości

    Cel kursu: Przygotowanie farmaceutów do prowadzenia profilaktyki zdrowotnej w aptece ogólnodostępnej dla pacjentów zainteresowanych utratą wagi, pogłębienie wiedzy na temat sposobów promocji zdrowia w dziedzinie nadwagi i otyłości oraz przygotowanie do pracy z pacjentem w tym zakresie.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Nadwaga i otyłość jako problem zdrowotny i społeczny

    • Epidemiologia otyłości
    • Etiopatogeneza otyłości
    • Przyczyny rozwoju nadwagi i otyłości
    • Rola czynników genetycznych w patogenezie otyłości
    • Molekularne podstawy zaburzenia łaknienia i sytości
    • Rola tkanki tłuszczowej w organizmie
    • Definicja nadwagi i otyłości

    o Otyłość pierwotna i wtórna
    2. Diagnostyka otyłości

    • Kryteria rozpoznawania nadwagi i otyłości

    § BMI, WHR, obwód talii

    • Ilościowy pomiar tkanki tłuszczowej

    3. Nadwaga i otyłość jako czynnik ryzyka wybranych chorób przewlekłych

    • Otyłość a zaburzenia gospodarki węglowodanowej
    • Otyłość a choroby krążenia
    • Wpływ otyłości na układ oddechowy
    • Otyłość a nowotwory
    • Choroby narządu ruchu w otyłości
    • Ginekologiczne aspekty otyłości
    • Korzyści zdrowotne redukcji masy ciała

    4. Współczesne metody profilaktyki i leczenia nadwagi i otyłości

    • Zmiana stylu życia i jej korzystny wpływ na profilaktykę nadwagi i otyłości
    • Wysiłek fizyczny
    • Dieta a rozwój otyłości

    § Suplementy diety

    • Farmakoterapia nadwagi i otyłości
    • Dostępne leki na receptę i OTC

    5. Wpływ otyłości na działanie leków

    • Optymalizacja farmakoterapii w otyłości

    6. Profilaktyka i leczenie farmakologiczne zaburzeń lipidowych w otyłości

    • Zaburzenia lipidowe w otyłości

    7. Rola farmaceuty jako doradcy i opiekuna pacjenta z nadwagą i otyłością oraz zaburzeniami lipidowymi

    • Rola programów edukacyjnych i profilaktycznych w terapii otyłości

    Wykładowcy: farmaceuta, farmakolog, bromatolog, lekarz
    Proponowany czas zajęć: 10 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Zrozumienie wagi problemu otyłości, konsekwencji zdrowotnych nadwagi i otyłości, zaburzeń lipidowych oraz korzyści związanych z utratą wagi i wyrównaniem zaburzeń lipidowych
    • Udzielanie pacjentowi informacji o ogólnych zasadach żywienia
    • Pogłębienie wiedzy na temat farmakoterapii związanej z profilaktyką i leczeniem nadwagi i otyłości (leki Rx, OTC, suplementy diety).
    • Umiejętność doradzania pacjentowi w zakresie doboru suplementów diety i leków OTC
    • Pogłębienie wiedzy na temat farmakoterapii zaburzeń lipidowych
    • Opracowanie edukacyjnych programów profilaktycznych i terapeutycznych zapobiegających otyłości i zaburzeniom lipidowym

    Forma sprawdzianu: Testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu.
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień
    1 – 2 godziny
    2 – 1 godzina
    3 – 1 godzina
    4 – 2 godzina
    5 – 1 godzina
    6 – 2 godzina
    7 – 1 godzina

  • 1.17. Farmakoterapia chorób jamy ustnej, gardła, krtani, nosa i ucha

    Cel kursu: Pogłębienie wiedzy o zapobieganiu i leczeniu chorób błony śluzowej jamy ustnej, gardła, krtani, nosa i ucha.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Farmakoterapia chorób błony śluzowej jamy ustnej – zasady profilaktyki.

    • Wrzodziejące zapalenie jamy ustnej.
    • Wirusowe zapalenie jamy ustnej i dziąseł.
    • Pleśniawki.

    2. Farmakoterapia chorób gardła

    • Epidemiologia i etiopatogeneza stanów zapalnych gardła i migdałków podniebiennych.
    • Farmakoterapia ostrego i przewlekłego zapalenia gardła.
    • Farmakoterapia ostrego i przewlekłego zapalenia migdałków podniebiennych.
    • Powikłania zapalenia tkanki chłonnej i gardła.

    3. Farmakoterapia chorób krtani.

    • Farmakoterapia ostrych i przewlekłych stanów zapalnych krtani.

    4. Farmakoterapia chorób nosa i zatok przynosowych.

    • Klasyfikacja, epidemiologia, etiopatogeneza nieżytów nosa.
    • Infekcyjny i nieżyt nosa.
    • Alergiczny nieżyt nosa.
    • Nieżyt zanikowy nosa.
    • Nieżyt naczynioruchowy nosa
    • Farmakoterapia chorób przedsionka nosa.
    • Wyprysk kontaktowy przedsionka nosa.
    • Czyrak przedsionka nosa.
    • Farmakoterapia ostrych i przewlekłych zapaleń zatok przynosowych.

    5. Farmakoterapia ostrego i przewlekłego zapalenia ucha środkowego.
    6. Fitoterapia chorób błony śluzowej jamy ustnej, gardła, krtani, nosa i ucha.
    Wykładowcy: lekarz, farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 8 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Oczekuje się, że po odbyciu kursu farmaceuta będzie umiał:

    • scharakteryzować aspekty etiopatogenetyczne chorób błony śluzowej jamy ustnej, gardła, krtani, nosa i ucha.
    • nawiązać kontakt z pacjentem, zebrać informacje o pacjencie, jego chorobie, stosowanych lekach i zinterpretować uzyskane informacje;
    • udzielić pacjentowi wyczerpujących informacji na temat wydawanych leków;
    • ustalić cel terapii;
    • doradzać leki z grupy OTC;
    • opracować edukacyjne programy profilaktyczne i terapeutyczne
    • organizować i kierować samokształceniem farmaceutów w zakresie opieki farmaceutycznej nad chorym chorób błony śluzowej jamy ustnej, gardła, krtani, nosa i ucha.

    Forma sprawdzianu: testowy sprawdzian wiedzy prezentowanej w czasie kursu.
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas ma realizację poszczególnych zagadnień:
    1. – 1 godzina
    2. – 2 godziny
    3. – 1 godzina
    4. – 2 godziny
    5. – 1 godzina
    6. – 1 godzina

  • 1.18. Wybrane zagadnienia z farmakoterapii chorób błony śluzowej i jamy ustnej i przyzębia, nadwrażliwości zębiny oraz higieny jamy ustnej i uzupełnień protetycznych

    Cel kursu: Aktualizacja informacji dostępnych w aptece lekach, które mogą być stosowane w leczeniu chorób błony śluzowej jamy ustnej i przyzębia, zwiększonej wrażliwości zębiny oraz do higieny jamy ustnej i uzupełnień protetycznych, a także możliwości ich umocowania. Pogłębienie wiedzy na temat sposobów promocji zdrowia w dziedzinie profilaktyki stomatologicznej oraz przygotowanie do pracy z pacjentem w tym zakresie.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Choroby błony śluzowej jamy ustnej i dziąseł

    • Etiopatogeneza stanów zapalnych i owrzodzeń jamy ustnej i dziąseł
    • Epidemiologia stanów zapalnych i owrzodzeń jamy ustnej i dziąseł
    • Główne cechy zapalenia błony śluzowej jamy ustnej i dziąseł
    • Cele profilaktyki i leczenia stanów zapalnych i owrzodzeń jamy ustnej i dziąseł

    2. Profilaktyka i leczenie chorób błony śluzowej jamy ustnej i dziąseł

    • Antyseptyki
    • Leki przeciwzapalne, przeciwbólowe lub miejscowo znieczulające
    • Antybiotyki stosowane miejscowo i ogólnie
    • Leki przeciwgrzybiczne
    • Leki przeciwwirusowe
    • Leki przeciwhistaminowe
    • Leki immunostymulujące
    • Preparaty ziołowe stosowane w leczeniu dolegliwości jamy ustnej

    3. Choroby przyzębia jako problem zdrowotny i społeczny.

    • Etiopatogeneza chorób przyzębia
    • Epidemiologia chorób przyzębia
    • Główne cechy zapalenia przyzębia
    • Cele profilaktyki i leczenia chorób przyzębia
    • Profilaktyka i leczenie chorób przyzębia.

     

    4. Zwiększona wrażliwość zębiny jako problem zdrowotny i społeczny.

    • Definicja.
    • Epidemiologia
    • Przyczyny powstawania zwiększonej wrażliwości zębiny.

    § Różnica między zębem wrażliwym a fizjologicznym.

    § Diagnostyka różnicowa.

    § Teorie powstawania nadwrażliwości zębiny.

    § Jak można pomóc pacjentom ze zwiększoną wrażliwością zębiny?

    • Rozpoznanie.
    • Specjalistyczna porada dla pacjenta.
    • Polecenie środka do użytku domowego lub skierowanie do gabinetu stomatologa

    5. Wpływ higieny jamy ustnej i uzupełnień protetycznych na powstawanie stanów zapalnych błony śluzowej jamy ustnej i przyzębia.

    • Podstawowe zasady higieny jamy ustnej i protez
    • Charakterystyka środków do higieny protez dostępnych w aptece

    6. Typowe problemy osób z protezą zębową i sposoby ich rozwiązywania.

    • Korzyści funkcjonalne i emocjonalne dla pacjenta ze stosowania środków adhezyjnych ( tzw. kremów do protez)
    • Przegląd dostępnych środków mocujących protezy zębowe
    • Wskazówki dla pacjentów stosujących środki mocujące

    7. Rola farmaceuty jako doradcy i opiekuna pacjenta z dolegliwościami jamy ustnej lub zwiększonej wrażliwości zębiny.

    • Charakterystyka środków do stosowania przez pacjenta w domu (grupy preparatów dostępnych w aptece i zasady ich działania)
    • Porady dla pacjenta eliminujące przyczyny powstawania stanów zapalnych jamy ustnej lub zwiększonej wrażliwości zębiny
    • Motywacja i instruktaż dla pacjenta dotyczący profilaktyki i leczenia stanów zapalnych jamy ustnej i przyzębia

    8. Promowanie zachowań prozdrowotnych pacjenta.

    • Sposoby wpływania na zmianę zachowań pacjenta
    • Ustalanie celów i sposobów ich realizacji w zależności od możliwości pacjenta
    • Monitorowanie postępów w zmianie zachowań pacjenta
    • Postępowanie z pacjentem agresywnym lub lękowym w profilaktyce zdrowotnej
    • Wzmacnianie motywacji pacjenta do realizacji zaleceń farmaceuty w zakresie stomatologicznej profilaktyki zdrowotnej

    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    § Zrozumienie wagi problemów stanów zapalnych jamy ustnej i przyzębia, wrażliwości zębów oraz higieny jamy ustnej, uzupełnień protetycznych oraz ich umocowania.
    § Pogłębienie wiedzy na temat stanów zapalnych jamy ustnej i przyzębia, zwiększonej wrażliwości zębiny, higieny jamy ustnej i uzupełnień protetycznych oraz ich umocowania.
    § Udzielanie pacjentowi informacji o ogólnych zasadach rozwiązania problemów stomatologicznych.
    § Umiejętność doradzania pacjentowi w zakresie podstawowych zasad profilaktyki stomatologicznej.

    Wykładowcy: lekarz dentysta, farmaceuta, konsultant promocji zdrowia publicznego
    Proponowany czas zajęć: 8 godzin.
    Forma sprawdzianu: Testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu.

    Informacje dodatkowe:

    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:

    1 – 8 – po 1 godzinie

  • 1.19. Postępy w farmakoterapii chorób metabolicznych

    Cel kursu: Uaktualnienie i pogłębienie wiedzy w zakresie farmakoterapii chorób metabolicznych.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Cukrzyca

    • Epidemiologia, etiopatogeneza choroby, objawy choroby, zasady diagnostyki, czynniki ryzyka, ryzyko rozwoju wczesnych i późnych powikłań, metody ich zapobiegania i leczenia
    • Współczesne strategie profilaktyki i leczenia farmakologicznego cukrzycy typu I i typu II
    • Postępowanie niefarmakologiczne w cukrzycy tj. modyfikacja stylu życia, właściwa dieta, aktywność fizyczna, higiena i inne.
    • Problemy kardiologiczne u chorych na cukrzycę (nadciśnienie, choroba wieńcowa).
    • Zapobieganie i leczenie zaburzeń lipidowych w cukrzycy

    2. Rola farmaceuty w profilaktyce i w leczeniu cukrzycy

    • Udzielanie wyczerpujących informacji na temat dyspensowanych leków, znaczenia systematycznej samokontroli chorych i kontroli poziomu glukozy, acetonu, cholesterolu, lipidów, pomiaru ciśnienia krwi, wagi ciała, pielęgnacji stóp, znaczenia okresowej kontroli lekarskiej
    • Edukacja chorych na cukrzycę
    • Edukacja chorych i ich rodzin na temat prawidłowego używania urządzeń pomiarowych i dozujących leki
    • Opracowanie planu monitorowania leczenia cukrzycy
    • Monitorowanie wyników leczenia – stosowanie się pacjenta do zaleceń dotyczących ograniczenia czynników ryzyka, przyjmowania leków, monitorowanie efektów terapeutycznych, odnotowywanie problemów związanych z chorobą i jej leczeniem, pomaganie chorym w ich rozwiązywaniu, ocena bezpieczeństwa i skuteczności farmakoterapii, ocena jakości życia chorego, kosztów leczenia
    • Prowadzenie rejestru wydawanych pacjentowi leków oraz zbierania, zapisywania, monitorowania i przechowywania dodatkowych informacji dotyczących choroby pacjenta, współistniejących chorób, uczuleń na leki, ciąży, okresu karmienia
    • Ogólne zasady prawidłowej diety
    • Współpraca z innymi członkami zespołu terapeutycznego
    • Udział w programach prewencyjnych w zakresie cukrzycy
    • Organizowanie i kierowanie samokształceniem farmaceutów w zakresie opieki farmaceutycznej nad chorym na cukrzycę

    3. Otyłość

    • Definicja nadwagi i otyłości
    • Otyłość jako problem zdrowotny
    • Patofizjologia otyłości
    • Współczesne metody leczenia nadwagi i otyłości

    4. Miażdżyca

    • Niefarmakologiczne i farmakologiczne sposoby leczenia zaburzeń lipidowych

    Wykładowcy: lekarz, farmakolog, bromatolog, farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 8 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Umiejętność współpracy w zespole terapeutycznym.
    Znajomość współczesnych metod leczenia chorób metabolicznych i umiejętność doradztwa w wyborze leku.

    W wyniku kształcenia na kursie farmaceuta powinien umieć:

    • scharakteryzować aspekty etiopatogenetyczne choroby, jej objawy, leczenie, powikłania i konsekwencje indywidualne i społeczne
    • nawiązać kontakt z pacjentem, zebrać informacje o pacjencie, jego chorobie, stosowanych lekach i zinterpretować uzyskane informacje
    • udzielić pacjentowi wyczerpujących informacji na temat wydawanych leków na receptę
    • ustalić cel terapii
    • opracować plan monitorowania leczenia
    • wdrożyć plan monitorowania leczenia
    • rozpoznać działania niepożądane i niekorzystne interakcje
    • udzielać informacji o ogólnych zasadach żywienia w cukrzycy i hiperlipidemii
    • udzielać informacji o urządzeniach pomiarowych i dozujących leki
    • ocenić jakość życia pacjenta
    • ocenić koszty leczenia
    • doradzać leki z grupy OTC
    • opracować edukacyjne programy profilaktyczne i terapeutyczne zapobiegające otyłości i cukrzycy
    • organizować i kierować samokształceniem farmaceutów w zakresie opieki farmaceutycznej nad chorym na cukrzycę

    Forma sprawdzianu: testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu.
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 3 godziny
    2 – 2 godziny
    3 – 1 godzina
    4 – 2 godziny

  • 1.20. Współczesne problemy farmakoterapii chorób nowotworowych

    Cel kursu: Uaktualnienie i pogłębienie wiedzy w zakresie farmakoterapii chorób nowotworowych

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Wprowadzenie do onkologii

    • Biologia molekularna raka
    • Angiogeneza i rozprzestrzenianie się przerzutów

    2. Zasady leczenia nowotworów

    • Leczenie chirurgiczne
    • Leczenie farmakologiczne

    – radioterapia

    – chemioterapia cytostatyczna,

    – leczenie hormonalne,

    – terapia biologiczna (interferony, interleukiny,

    czynnik martwicy guza)

    – terapia genowa

    • Leczenie paliatywne, opieka paliatywna
    • Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych terapii

    – hematologiczne działania niepożądane

    – nudności i wymioty

    – inne działania niepożądane

    – infekcje oportunistyczne

    • Leczenie podtrzymujące
    • Zapobieganie chorobom nowotworowym

    3. Postępy w farmakoterapii wybranych chorób nowotworowych (prostata, rak sutka, jajnika, nowotwory płuc, jelita grubego, czerniak, białaczki)

    4. Rola farmaceuty w profilaktyce chorób nowotworowych oraz optymalizacji terapii

    Wykładowcy: biolog, lekarz, onkolog, farmakolog, farmaceuta

    Proponowany czas zajęć: 10 godzin

    wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Udzielanie wyczerpujących informacji na temat dyspensowanych leków
    • Odnotowywanie problemów związanych z chorobą i jej leczeniem, pomaganie chorym w ich rozwiązywaniu,
    • Edukacja chorych na temat chorób nowotworowych, czynników ryzyka, zasad diagnostyki
    • Umiejętność rozpoznawania działań niepożądanych i niekorzystnych interakcji
    • Współpraca z innymi członkami zespołu terapeutycznego w zakresie opieki paliatywnej

    Forma sprawdzianu: testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu

    Informacje dodatkowe:

    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:

    1 – 2 godziny

    2 – 4 godziny

    3 – 2 godziny

    4 – 2 godziny

  • 1.21. Hormonalna terapia zastępcza

    Cel kursu: Uaktualnienie wiedzy z zakresu regulacji hormonalnej, antykoncepcji i hormonalnej terapii zastępczej.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Mechanizmy regulacji hormonalnej, zmiany stężeń hormonów zależnie od fazy cyklu oraz patofizjologia w obrębie żeńskich hormonów płciowych.
    2. Różne formy antykoncepcji hormonalnej, wady i zalety hormonalnej antykoncepcji, wskazania, przeciwwskazania i powikłania podczas stosowania hormonów w antykoncepcji oraz dostępne preparaty. Interakcje doustnych środków antykoncepcyjnych z lekami.
    3. Hormonalna terapia zastępcza (HTZ): wskazania oraz ryzyko związane z jej stosowaniem.
    4. Hormonoterapia w leczeniu nowotworów
    5. Monitorowanie poziomów hormonów w trakcie stosowania terapii hormonalnej

    Wykładowcy: lekarz, farmaceuta, diagnosta laboratoryjny
    Proponowany czas zajęć: 7 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe: Umiejętność przekazywania informacji o działaniu hormonów i środków antykoncepcyjnych pacjentom. Znajomość działań niepożądanych i ryzyka związanego ze stosowaniem HTZ.
    Forma sprawdzianu: Testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godziny
    2 – 2 godziny
    3 – 1 godzina
    4 – 1 godzina
    5 – 1 godzina

  • 1.22. Andropauza

    Cel kursu: Uaktualnienie wiedzy na temat przyczyn, objawów, diagnozy, profilaktyki i leczenia andropauzy oraz zaburzeń erekcji, łagodnego i złośliwego przerostu prostaty oraz łysienia.
    1. Etiopatologia, częstość występowania, diagnozowanie, objawy andropauzy

    • neurohormonalna kontrola czynności męskiego układu rozrodczego
    • zmiany wydzielania hormonów odgrywających rolę w andropauzie
    • możliwe następstwa somatyczne, metaboliczne, psychiczne oraz wynikające z procesu starzenia się zmiany w jądrach, sterczu i krtani

    2. Leczenie bezpłodności i zaburzeń erekcji
    3. Łagodny rozrost gruczołu krokowego – profilaktyka i leczenie
    4. Rak jądra i gruczołu krokowego
    5. Afrodyzjaki, feromony i fitoestrogeny w andropauzie
    6. Łysienie androgenowe u mężczyzn

    Wykładowcy: lekarz, farmakolog, farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 8 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    1. Poznanie etiopatogenezy, skutków i objawów androgenezy
    2. Poznanie możliwości profilaktyki, farmakoterapii i metod alternatywnych stosowanych w leczeniu andropauzy
    3. Umiejętność doradzania pacjentom wyboru preparatów i leków sprzedawanych bez recepty (OTC).
    Forma sprawdzianu: sprawdzian testowy
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godzina
    2 – 1 godzina
    3 – 1 godzina
    4 – 1 godzina
    5 – 2 godzina
    6 – 1 godzina

  • 1.23. Postępy w farmakoterapii chorób alergicznych

    Cel kursu: Pogłębienie i uaktualnienie wiedzy w zakresie farmakoterapii chorób alergicznych.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Epidemiologia i etiopatogeneza chorób alergicznych (skóra, oko, układ oddechowy)

    • zasady diagnostyki alergii
    • czynniki ryzyka
    • alergeny

    2. Ogólne zasady farmakoterapii chorób alergicznych

    • leczenie objawowe
    • swoista immunoterapia

    3. Choroby alergiczne skóry i ich leczenie
    4. Alergiczny nieżyt nosa i jego leczenie
    5. Strategie leczenia astmy oskrzelowej i stanu astmatycznego
    6. Opieka farmaceutyczna nad pacjentami z chorobami alergicznymi

    Wykładowcy: lekarz, farmakolog, farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 6 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Oczekuje się, że po odbyciu kursu farmaceuta będzie umiał:

    • scharakteryzować aspekty etiopatogenetyczne chorób alergicznych, ich objawy, leczenie, powikłania i konsekwencje indywidualne i społeczne
    • nawiązać kontakt z pacjentem, zebrać informacje o pacjencie, jego chorobie, stosowanych lekach i zinterpretować uzyskane informacje
    • udzielić pacjentowi wyczerpujących informacji na temat wydawanych leków
    • ustalić cel terapii
    • opracować plan monitorowania leczenia astmy oskrzelowej
    • wdrożyć plan monitorowania leczenia astmy i innych chorób alergicznych
    • rozpoznać aktualnie występujący problem lekowy i go rozwiązać
    • udzielać informacji o ogólnych zasadach żywienia w chorobach alergicznych
    • udzielać informacji o urządzeniach pomiarowych i dozujących leki
    • ocenić jakość życia pacjenta
    • ocenić koszty leczenia
    • doradzać leki z grupy OTC
    • opracować edukacyjne programy profilaktyczne i terapeutyczne
    • organizować i kierować samokształceniem farmaceutów w zakresie opieki farmaceutycznej nad chorym na astmę oskrzelową i inne choroby alergiczne

    Forma sprawdzianu: testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu.
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 1 godzina
    2 – 1 godzina
    3 – 1 godzina
    4 – 1 godzina
    5 – 1 godzina
    6 – 1 godzina

  • 1.24. Choroby polekowe – zapobieganie, wykrywanie i leczenie

    Cel kursu: Uaktualnienie i pogłębienie wiedzy z zakresu chorób wywołanych przez stosowane leki, ze szczególnym uwzględnieniem leków stosowanych w terapii chorób ośrodkowego układu nerwowego, układu krążenia, układu oddechowego, przewodu pokarmowego, układu krwionośnego, zaburzeń metabolicznych oraz antybiotykoterapii i chemioterapii.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Epidemiologia chorób polekowych, czynniki farmakokinetyczne i farmakodynamiczne odpowiedzialne za choroby polekowe
    2. Alergie polekowe i pseudoalergie – zapobieganie, diagnostyka i leczenie
    3. Polekowe choroby układu oddechowego
    a. Astma poaspirynowa i skurcz oskrzeli
    b. Kaszel
    c. Zwłóknienie płuc
    4. Polekowe choroby psychiatryczne i neurologiczne – wykrywanie, zapobieganie i leczenie
    a. Otępienie
    b. Depresje i psychozy
    c. Akatyzja i zespół pozapiramidowy
    d. Niedokrwienny udar polekowy
    5. Polekowe choroby naczyniowo-sercowe – zapobieganie, wykrywanie i leczenie
    a. Arytmie
    b. Niedotlenienie mięśnia sercowego i zawał
    c. Nadciśnienie – zapobieganie, wykrywanie
    d. Niewydolność mięśnia sercowego
    6. Polekowe choroby układu pokarmowego – zapobieganie, wykrywanie i leczenie
    a. Krwawienia i choroba wrzodowa po NLPZ
    b. Poantybiotykowy zespół złego wchłaniania
    c. Uszkodzenia wątroby
    d. Rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy
    e. Nudności, wymioty i bóle brzucha po chemioterapii – zapobieganie i leczenie
    f. Anoreksja
    7. Hematologiczne choroby polekowe
    a. Trombocytopenia, neutropenia i agranulocytoza
    b. Choroby zakrzepowo-zatorowe
    c. Anemia
    8. Polekowe zaburzenia metaboliczne
    a. Cukrzyca – zapobieganie, leczenie
    b. Osteopenia i osteoporoza – zapobieganie leczenie

    Wykładowcy: lekarz, farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 13 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    1. Poznanie czynników ryzyka, etiopatogenezy, obrazu klinicznego, bliskich i odległych skutków działania niepożądanego leków
    2. Poznanie zasad, które powinny być przestrzegane przez pacjentów stosujących leki
    3. Rola profilaktyki w chorobach polekowych
    4. Umiejętność doradzania pacjentom wyboru preparatów i leków sprzedawanych bez recepty (OTC).

    Forma sprawdzianu: sprawdzian testowy
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godziny
    2 – 2 godziny
    3 – 1 godzina
    4 – 2 godzina
    5 – 2 godzina
    6 – 2 godzina
    7 – 1 godzina
    8 – 1 godzina

  • 1.25. Metody zwiększania skuteczności i bezpieczeństwa leczenia farmakologicznego

    Cel kursu: Uaktualnienie i pogłębienie wiedzy z zakresu skuteczności i bezpieczeństwa leczenia farmakologicznego.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1.Monitorowanie działań niepożądanych leków: przyczyny występowania działań niepożądanych leków, metody ich monitorowania, działania niepożądane wybranych grup leków (działających na układ krążenia, przeciwnowotworowych, przeciwbakteryjnych, niesteroidowych leków przeciwzapalnych, przeciwpadaczkowych), sposoby zapobiegania działaniom niepożądanym leków.
    Umiejętność monitorowania działań niepożądanych leków.
    Umiejętność przekazywania informacji o działaniach niepożądanych leków zarówno lekarzom, pielęgniarkom, jak i zainteresowanym chorym.
    2. Interakcje leków o znaczeniu klinicznym i zapobieganie ich niepożądanym następstwom.
    Umiejętność przewidywania niepożądanych interakcji leków.
    Umiejętność współpracy z lekarzami i personelem pielęgniarskim w celu wyboru skutecznej i bezpiecznej farmakoterapii.
    3. Znaczenie farmakologii społecznej w optymalizacji farmakoterapii: leki generyczne – wady i zalety, aspekty socjologiczne farmakoterapii – używanie i nadużywanie leków, problemy prawne farmakoterapii – narkomania, nikotynizm i ich skutki socjologiczno-zdrowotne, prewencja zdrowia w Polsce i na świecie

    Wykładowcy: farmakolog, farmaceuta, farmaceuta kliniczny
    Proponowany czas zajęć: 18 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Umiejętność monitorowania działań niepożądanych leków.
    • Umiejętność przekazywania informacji o działaniach niepożądanych leków zarówno lekarzom, pielęgniarkom, jak i zainteresowanym chorym.
    • Umiejętność przewidywania niepożądanych interakcji leków.
    • Umiejętność współpracy z lekarzami i personelem pielęgniarskim w celu wyboru skutecznej i bezpiecznej farmakoterapii.

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 12 godzin
    2 – 3 godziny
    3 – 3 godziny

  • 1.26. Farmakogenetyka. Metody zwiększania skuteczności i bezpieczeństwa leczenia farmakologicznego

    Cel kursu: Zapoznanie słuchaczy ze znaczeniem badań farmakogenetycznych, które zajmują się oceną wpływu czynników dziedzicznych na działanie leku w organizmie i przyczyniają się do zwiększenia skuteczności i bezpieczeństwa farmakoterapii.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Farmakogenetyka – nowa dziedzina w farmakologii

    • Kierunki badań farmakogenetycznych
    • Polimorfizm genetyczny a efekt farmakodynamiczny
    • Fenotypowanie/genotypowanie
    • Wpływ badań farmakogenetycznych na skuteczność i bezpieczeństwo farmakoterapii

    2. Polimorfizm acetylacji z udziałem NAT2

    • Allele NAT2 i ich mutacje
    • Wykrywanie alleli NAT2
    • Częstość występowania alleli NAT2 w różnych populacjach i grupach etnicznych

    3. Polimorfizm utleniania z udziałem CYP2D6

    • Rodzaje mutacji występujące w genie CYP2D6
    • Allele CYP2D6 i ich mutacje
    • Wykrywanie alleli CYP2D6
    • Częstość występowanie alleli CYP2D6 w różnych populacjach i grupach etnicznych

    4. Kliniczne znaczenie farmakogenetyki w psychiatrii

    • Genetycznie uwarunkowany metabolizm leków psychotropowych (trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, neuroleptyki, pochodne benzodwuazepiny)
    • Polimorfizm utleniania
    • Polimiorfizm acetylacji

    5. Kliniczne znaczenie farmakogenetyki w chorobach układu krążenia

    • Genetycznie uwarunkowany metabolizm leków stosowanych w chorobach układu krążenia (leki adrenolityczne, leki przeciwarytmiczne)
    • Polimorfizm utleniania
    • Polimorfizm acetylacji

    6. Kliniczne znaczenie farmakogenetyki w innych chorobach o podłożu genetycznym

    • Polimorfizm acetylacji i oksydacji w chorobach dermatologicznych
    • Wykładowcy: lekarz, farmaceuta, farmakolog
    • Proponowany czas zajęć: 7 godz.
    • Wiedza i umiejętności wynikowe:
    • umiejętność przekazywania informacji lekarzom, pielęgniarkom i zainteresowanym chorym o nieskuteczności farmakoterapii wynikającej z uwarunkowań genetycznych (osoby szybko metabolizujące leki);
    • umiejętność przekazywania informacji lekarzom, pielęgniarkom i zainteresowanym chorym o działaniach niepożądanych leków wynikających z uwarunkowań genetycznych (osoby wolno metabolizujące leki);
    • umiejętność współpracy z lekarzami i personelem pielęgniarskim w celu wyboru skutecznej i bezpiecznej farmakoterapii;
    • umiejętność przekazywania informacji o znaczeniu określenia profilu farmakogenetycznego chorych (genotyp, fenotyp) w indywidualizacji terapii.

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych tematów:
    Temat 1 – 1 godz.
    Temat 2 – 1 godz.
    Temat 3 – 1 godz.
    Temat 4 – 1,5 godz.
    Temat 5 – 1,5 godz.
    Temat 6 – 1 godz.

  • OGÓLNE WSKAZÓWKI DOTYCZĄCE PLANOWANIA I PROWADZENIA KURSÓW Z ZAKRESU OPIEKI FARMACEUTYCZNEJ W RAMACH SZKOLEŃ CIĄGŁYCH

    Uwaga! (nie dotyczy kursu podstawowego)

    Celem kursu powinno być przede wszystkim:

    • wskazanie najczęściej pojawiających się (w danym schorzeniu lub danej populacji chorych) problemów lekowych,
    • przedstawienie działań rozwiązujących i zapobiegających problemom lekowym,
    • nauczenie farmaceutów specyficznych umiejętności związanych z monitorowaniem skuteczności farmakoterapii (np. pomiar ciśnienia, glikemii i in.),
    • nauczenie zasad dokumentowania opieki,
    • przygotowanie do analizowania zebranych od pacjenta informacji,
    • przygotowanie do prowadzenia edukacji dla pacjenta.

    Uwaga! Podstawowa wiedzy z zakresu farmakoterapii powinna być przekazana w ramach innych kursów ciągłych, w szczególności z działu „Postępy farmakoterapii”.

    Warunki udziału w kursie powinny zostać ustalone w oparciu o dostępne już programy kształcenie i muszą być możliwe do spełnienia przez osoby zainteresowanie udziałem w nim. Mogą pojawić się więc:

    • wskazanie konkretnych kursów, w których udział jest wymagany przed przystąpieniem do kursu specjalistycznego z opieki,
    • wskazanie konkretnych kursów, w których udział jest pożądany przed przystąpieniem do kursu specjalistycznego z opieki.

    Zaleca się, aby warunkiem udziału w kursie obejmującym opiekę w danym schorzeniu (np. dla chorych z nadciśnieniem) był udział w kursie „Podstawy opieki farmaceutycznej”.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu powinien uwzględniać:

    • charakterystyczne cechy terapii danego schorzenia, w tym przede wszystkim – typowe postaci leków oraz cechy tych leków np. leki wziewne w astmie, insuliny w cukrzycy,
    • zakres edukacji, którą farmaceuta powinien przekazać pacjentowi ze szczególnym zwróceniem uwagi na edukację dotyczącą typowych dla danego schorzenia postaci leków (np. inhalatory w astmie), stylu życia (m.in. zalecany wysiłek fizyczny) i diety, samodzielnego monitorowania stanu zdrowia (np. pomiary ciśnienia, glikemii),
    • rodzaje problemów lekowych (typowych) dla danego schorzenia oraz możliwości ich wykrywania i rozwiązywania w warunkach polskich,
    • zasady ustalania celów terapeutycznych oraz przygotowania planu opieki farmaceutycznej,
    • zasady dokumentowania opieki w danym schorzeniu oraz zasady przeprowadzania wywiadu (rodzaj i zakres zbieranych informacji).

    Wykładowcy: przede wszystkim farmaceuci, w tym farmaceuci z aptek prowadzących opiekę.
    Informacje dodatkowe: nauka powinna być prowadzona w formie zajęć praktycznych (warsztatowych), najlepiej w oparciu o metodologię typu „case study”.

  • 1.27. Podstawy opieki farmaceutycznej

    Cel kursu: zapoznanie z ideą i zasadami prowadzenia opieki farmaceutycznej oraz przygotowanie do jej prowadzenia.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Definicje, cele i uwarunkowania prawne opieki farmaceutycznej
    2. Komunikacja z pacjentem:
    § Komunikacja werbalnej i niewerbalnej.
    § Style komunikacji: asertywność, agresywność i pasywność.
    § Przygotowanie i przekazanie informacji pacjentowi.
    § Budowanie relacji z pacjentem.
    3. Wykrywanie i rozwiązywanie problemów lekowych:
    § definicje i klasyfikacja: niewłaściwy dobór leków, niewłaściwa dawka, działania niepożądane, zjawisko niestosowania się do zaleceń terapeutycznych,
    § wykrywanie i rozpoznawanie problemów lekowych,
    § rozwiązywanie problemów lekowych – możliwości w tym zakresie farmaceutów w Polsce w świetle obowiązującego prawa.
    4. Przygotowanie planu opieki farmaceutycznej:
    § ustalenie celów farmakoterapii możliwych do osiągnięcia przez pacjenta,
    § przygotowanie indywidualnego planu opieki.
    5. Dokumentowanie opieki farmaceutycznej
    § wywiad z pacjentem,
    § zbieranie i przechowywanie informacji o stanie zdrowia pacjenta w świetle przepisów o ochronie danych osobowych,
    § analizowanie zebranych informacji.
    6. Prowadzenie edukacji pacjenta
    § Wyszukiwanie informacji
    § Przygotowanie indywidualnej, przystosowanej do możliwości percepcyjnych pacjenta informacji
    7. Ocena skuteczności prowadzonych działań
    § Monitorowanie i ocena stanu zdrowia – pomiar wybranych parametrów klinicznych
    § Ocena i monitorowanie jakości życia pacjenta – wykorzystanie ankiet
    § Ocena poziomu wiedzy pacjenta nt. swojej choroby
    Wykładowcy: farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 15 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    1. nawiązanie relacji z pacjentem w celu monitorowania i kontrolowania jego farmakoterapii,
    2. rozpoznawanie i rozwiązywanie problemów lekowych
    3. edukowanie pacjenta,
    4. wyszukiwanie i analiza informacji z różnych źródeł.
    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zadań (wszystkie tematy powinny być prowadzone w formie zajęć warsztatowych):
    Temat 1 – 1 godzina
    Temat 2 – 4 godziny
    Temat 3 – 3 godziny
    Temat 4 – 2 godziny
    Temat 5 – 2 godziny
    Temat 6 – 2 godziny
    Temat 7 – 1 godziny

  • 1.28. Opieka farmaceutyczna dla pacjentów z cukrzycą

    Cel kursu: przygotowanie farmaceutów do: pracy z pacjentem chorym na cukrzycę, wykrywania i rozwiązywania problemów lekowych związanych z cukrzycą oraz edukowania pacjentów.
    Warunki udziału w kursie: ukończenie kursu podstawowego z zakresu opieki farmaceutycznej, ukończenie kursu z zakresu: „Postępy w farmakoterapii chorób metabolicznych”
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu
    1. Dokumentowanie opieki farmaceutycznej dla pacjenta z cukrzycą

    • wywiad – rodzaj i zakres informacji zbieranych od pacjenta
    • edukacja – specyfika informacji przygotowywanych
    • analiza zebranych informacji na przykładzie kart pacjenta objętego opieką
    • zasady dokumentowania– rodzaj monitorowanych parametrów klinicznych i nieklinicznych

    2. Wykrywanie i rozwiązywanie problemów lekowych związanych z cukrzycą

    • najczęściej spotykane problemy lekowe związane z farmakoterapią cukrzycy
    • normalizacja glikemii jako nadrzędny cel terapii – ocena skuteczności procesu terapeutycznego przez farmaceutę

    3. Plan opieki farmaceutycznej:

    • zróżnicowanie celów terapeutycznych w cukrzycy I i II typu
    • podział odpowiedzialności za działania podejmowane w ramach planu opieki farmaceutycznej pomiędzy farmaceutę i pacjenta
    • wybór odpowiednich działań podejmowanych w ramach opieki

    4. Monitorowanie stanu zdrowia w cukrzycy
    a. nowoczesne urządzenia pomiarowe i dozujące

    • kategorie instrumentów dozujących insulinę
    • praktyczne informacje dotyczące właściwego korzystania i konserwacji urządzeń pomiarowych i dozujących
    • indywidualny dobór urządzenia dla pacjenta z uwzględnieniem aktualnego stanu zdrowia oraz trybu życia
    • postępowanie w przypadku uszkodzenia

    b. Ocena skuteczności terapii w oparciu o parametry kliniczne i niekliniczne

    • wybrane parametry badań laboratoryjnych istotnych w grupie pacjentów z cukrzycą
    • analiza jakości życia

    5. Edukacja pacjenta:

    • ogólne wiadomości o cukrzycy, metody leczenia, ostre i przewlekłe powikłania cukrzycy, objawy hipoglikemii, postępowanie w przypadku hipoglikemii,
    • samokontrola (obsługa glukometrów i penów, prowadzenie dokumentacji pomiarów poziomu cukru we krwi – dzienniczek samokontroli, badanie obecności cukru i acetonu w moczu, pomiar ciśnienia tętniczego)
    • użytkowania insulin, obsługa wstrzykiwacza, miejsce i technika podania insuliny,
    • stylu życia: dieta, wysiłek fizyczny

    Wykładowcy: farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 10 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • minimalizowanie ryzyka powikłań ostrych i przewlekłych cukrzycy
    • posługiwanie się nowoczesnymi urządzeniami pomiarowymi i dozującymi
    • prowadzenia edukacji dla osób chorych na cukrzycę w zakresie insulinoterapii konwencjonalnej i intensywnej
    • rozpoznanie i rozwiązanie najczęściej pojawiających się problemów lekowych w cukrzycy

    Forma sprawdzianu: Test
    Informacje dodatkowe:
    Wszystkie tematy powinny być prowadzone w formie zajęć warsztatowych (praktycznych). Proponowany czas na realizację poszczególnych zadań wynosi 2 godziny.

  • 1.29. Opieka farmaceutyczna w nadciśnieniu tętniczym

    Cel kursu: przygotowanie farmaceutów do prowadzenia opieki dla pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, zapoznanie z ogólnymi zasadami monitorowania stanu zdrowia pacjenta oraz rozpoznawaniem i rozwiązywaniem problemów lekowych związanych z nadciśnieniem
    Warunki udziału w kursie: ukończenie kursu podstawowego z zakresu opieki farmaceutycznej, ukończenie kursu „Postępy farmakoterapii w chorobach układu krążenia”
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Prowadzenie dokumentacji opieki farmaceutycznej dla pacjenta z nadciśnieniem tętniczym

    • wywiad – rodzaj i zakres informacji zbieranych od pacjenta z nadciśnieniem tętniczym
    • edukacja – specyfika informacji przygotowywanych dla pacjenta z nadciśnieniem
    • analiza zebranych informacji na przykładzie kart pacjenta objętego opieką
    • zasady dokumentowania opieki w nadciśnieniu – rodzaj monitorowanych parametrów klinicznych i nieklinicznych

    2. Wykrywanie i rozwiązywanie problemów lekowych związanych z nadciśnieniem tętniczym

    • najczęściej spotykane problemy lekowe związane z farmakoterapią nadciśnienia tętniczego
    • problem doboru leków w przypadku pacjentów z astmą, cukrzycą i innymi chorobami współistniejącymi
    • zjawisko niestosowania się pacjentów do zaleceń terapeutycznych – wykrywanie i zapobieganie

    3. Edukowanie pacjenta z nadciśnieniem tętniczym

    • informacja na temat choroby, przyczyn powstania, zasad leczenia i konsekwencji odległych
    • dieta w nadciśnieniu
    • zasady stosowania i zażywania leków
    • wpływ stylu życia na rozwój choroby
    • wpływ chorób współistniejących na nadciśnienie: astma, cukrzyca, choroby układu krążenia, zaburzenia funkcji nerek i wątroby

    4. Monitorowanie stanu zdrowia w nadciśnieniu tętniczym

    • zasady pomiaru ciśnienia tętniczego, aparaty do pomiaru ciśnienia tętniczego, samodzielne wykonywanie pomiaru przez pacjenta
    • wybrane parametry badań laboratoryjnych istotnych w grupie pacjentów z nadciśnieniem

    5. Plan opieki farmaceutycznej:

    • ustalanie celów terapeutycznych w nadciśnieniu tętniczym
    • podział odpowiedzialności za działania podejmowane w ramach planu opieki farmaceutycznej pomiędzy farmaceutę i pacjenta
    • uwzględnienie wpływu zasad funkcjonowania systemu opieki zdrowotnej w Polsce na wybór działań podejmowanych w ramach opieki

    Wykładowcy: farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 10 godzin:
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Wykrywanie i rozwiązywania najczęstszych problemów lekowych związanych z nadciśnieniem
    • Przygotowanie, prowadzenie i analiza dokumentacji opieki farmaceutycznej dla pacjentów z nadciśnienie tętniczym
    • Edukowanie w zakresie doboru aparatu i dokonania pomiaru ciśnienia tętniczego
    • Edukowania pacjentów na temat choroby i stosowanych przez pacjenta leków

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Wszystkie tematy powinny być prowadzone w formie zajęć warsztatowych. Czas przewidziany na realizację każdej z części (od 1-5) – 2 godziny.

  • 1.30. Opieka farmaceutyczna: astma i przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP)

    Cel kursu: przygotowanie farmaceutów do opieki nad pacjentem z cukrzycą, wykształcenie umiejętności w zakresie monitorowania stanu zdrowia pacjenta i radzenia sobie z potencjalnymi i rzeczywistymi problemami lekowymi związanymi z cukrzycą

    Warunki udziału w kursie: ukończenie kursu podstawowego z zakresu opieki farmaceutycznej, ukończenie kursu z zakresu „Farmakoterapii stanów spastycznych w chorobach układu oddechowego”, zalecane dodatkowo ukończenie kursu: „Postępy w farmakoterapii chorób alergicznych”

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Prowadzenie dokumentacji opieki farmaceutycznej dla pacjenta z chorobami płuc

    • wywiad – zróżnicowanie informacji zbieranych od pacjenta z astmą i POChP
    • analiza zebranych informacji na przykładzie kart pacjenta objętego opieką
    • zasady dokumentowania opieki w astmie i POChP – rodzaje monitorowanych parametrów klinicznych i nieklinicznych

    2. Wykrywanie i rozwiązywanie problemów lekowych związanych z astma i POChP

    • najczęściej spotykane problemy lekowe związane z farmakoterapią chorób płuc, w szczególności z lekami wziewnymi
    • problem doboru leków w przypadku pacjentów z astmą i POChP, a innymi chorobami współistniejącymi
    • problem braku skuteczności leków wziewnych

    3. Edukowanie pacjenta z chorobami płuc

    • informacja na temat choroby, przyczyn powstania, zasad leczenia i konsekwencji odległych
    • zasady stosowania i zażywania leków wziewnych i doustnych
    • wpływ stylu życia na rozwój choroby
    • wpływ chorób współistniejących na leczenie astmy i POChP

    4. Monitorowanie stanu zdrowia w astmie – wykorzystanie pikflometru

    • rodzaje pikflometrów
    • samodzielne wykonywanie pomiaru przez pacjenta – zapisywanie i interpretacja
    • Wykładowcy: farmaceuta

    Proponowany czas zajęć: 10 godzin:
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • wykrywanie i rozwiązanie najczęstszych problemów lekowych związanych z przewlekłymi schorzeniami górnych dróg oddechowych
    • przygotowania i prowadzenia dokumentacji opieki farmaceutycznej dla pacjentów z astmą i PoChP
    • pomiar przy użyciu pikflometru
    • edukowanie pacjentów w zakresie stosowania leków wziewnych

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Wszystkie tematy powinny być prowadzone w formie zajęć warsztatowych.
    Temat 1 – 2 godzina
    Temat 2 – 3 godziny
    Temat 3 – 4 godziny
    Temat 4 – 1 godziny

  • 1.31. Opieka farmaceutyczna: geriatria

    Cel kursu: Przygotowanie farmaceutów do prowadzenia opieki farmaceutycznej skierowanej do pacjentów w starszym wieku.
    Warunki udziału w kursie: ukończenie kursu podstawowego z zakresu opieki farmaceutycznej, ukończenie kursu „Wpływ czynników fizjologicznych i patologicznych na działanie leków (indywidualizacja farmakoterapii)”.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Wykrywanie i rozwiązywanie problemów lekowych występujących w grupie pacjentów geriatrycznych:

    • wpływ wieku na losy leków w organizmie i właściwości farmakodynamiczne leków;
    • wielochorobowość, polipragmazja;
    • leki o zwiększonym ryzyku wystąpienia powikłań, interakcje i działania niepożądane leków;
    • dawkowanie leków u osób starszych.

    2. Komunikacja z osobą starszą – niwelowanie ograniczeń fizycznych związanych z komunikowaniem, przygotowanie indywidualnych materiałów edukacyjnych dla pacjentów.
    3. Zalecenia dotyczące stylu życia: wysiłek fizyczny i dieta u osób powyżej 65 roku życia.
    4. Zasady doboru leków OTC w tej populacji pacjentów.

    Wykładowcy: farmaceuta.
    Proponowany czas zajęć: 8 godz.
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • określanie wpływu zmian fizjologicznych na sposób prowadzenia farmakoterapii u osób starszych;
    • poznanie zasad i środków ostrożności, które powinny być przestrzegane w czasie prowadzenia farmakoterapii osób w starszym wieku;
    • wykrywanie i rozwiązywanie najczęstszych problemów lekowych występujących u osób starszych.

    Forma sprawdzianu: sprawdzian testowy.
    Informacje dodatkowe:
    Wszystkie tematy powinny być prowadzone w formie zajęć warsztatowych (praktycznych). Proponowany czas na realizację każdego z poszczególnych zadań wynosi 2 godziny.

  • 1.32. Opieka farmaceutyczna nad pacjentem hospitalizownym

    Cel kursu: Zdobycie wiedzy i umiejętności niezbędnych dla właściwej opieki farmaceutycznej nad pacjentem hospitalizowanym.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Analiza karty zleceń pacjenta.
    2. Rola farmaceuty w optymalizacji terapii
    3. Interpretacja wyników badań laboratoryjnych.
    4. Zjawisko compliance i noncompliance.
    5. Doradztwo: lekarz, pielęgniarka, pacjent.
    6. Wywiad farmaceutyczny.
    Wykładowcy: lekarz, farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 8 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Umiejętność analizy karty zleceń pacjenta i interpretacji wyników badań laboratoryjnych. Umiejętność współpracy w zespole terapeutycznym w opiece nad hospitalizowanym pacjentem.

    Forma sprawdzianu: testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu.
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    Po 2 godziny na tematy 4 i 5, na pozostałe z tematów (1- 3 i 6) – po 1 godzinie.

  • 2. Nowe rozwiązania w technologii postaci leku

    Cel kursu: Uaktualnienie i pogłębienie wiedzy w zakresie nowych postaci leków oraz skuteczności i bezpieczeństwa ich stosowania.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu
    Tematyka kursów obejmuje:

    1. Doustne postaci leku.
    2. Wziewne postaci leku.
    3. Pozajelitowe postaci leku.
    4. Postaci leku do oczu.
    5. Postaci leku stosowane na skórę.

    Problematyka każdego tematu winna obejmować następujące zagadnienia:

    • Nowe rozwiązania w technologii omawianej postaci leku w świetle zwiększenia skuteczności i bezpieczeństwa farmakoterapii
    • biofarmaceutyczne aspekty stosowania poszczególnych postaci leku,
    • charakterystyka postaci leku pod względem fizykochemicznym,
    • charakterystyka metod ich sporządzania,
    • korzyści wynikające z modyfikacji postaci leku.
    • Farmakopealne metody badania leków.
    • Dostępność farmaceutyczna i biologiczna jako kryterium oceny jakości leków.

    Wykładowca: farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 16 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe

    • Umiejętność uzasadnienia wyboru określonej formy leku pod kątem efektywności terapeutycznej.

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 5 godzin
    2 – 2 godziny
    3 – 3 godziny
    4 – 3 godziny
    5 – 3 godziny

  • 3. Postępy w technologii leków recepturowych

    Cel kursu: zaprezentowanie właściwości fizykochemicznych, mikrobiologicz-nych i biofarmaceutycznych nowoczesnych substancji pomocniczych oraz ukazanie możliwości ich zastosowania w technologii leków recepturowych.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Przegląd nowoczesnych i tradycyjnych substancji pomocniczych w tym zwiększających trwałość fizykochemiczną i mikrobiologiczną postaci leków recepturowych oraz modyfikujących ich właściwości biofarmaceutyczne.
    2. Nowoczesna aparatura technologiczno – analityczna oraz sprzęt w technologii różnych postaci leków recepturowych, sporządzanych w aptekach ogólnodostępnych oraz w aptekach szpitalnych.
    3. Postacie leków recepturowych ze środkami stosowanymi w zakażeniach drobnoustrojami oraz technologia recepturowych leków jałowych.
    4. Interakcje farmaceutyczne w lekach recepturowych: wykrywanie i zapobieganie.
    5. Wymagania jakościowe dla poszczególnych grup leków recepturowych oraz dla substancji pomocniczych w świetle wymagań Ph Eur. i F P

    Wykładowcy: farmaceuci
    Proponowany czas zajęć: 14 godz.
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Orientacja w dziedzinie nowoczesnych i tradycyjnych substancji pomocniczych, wiedza dotycząca ich właściwości i możliwości i zastosowania w technologii poszczególnych postaci leków recepturowych w celu zwiększenia ich trwałości fizycznej, chemicznej i mikrobiologicznej.
    • Umiejętność posługiwania się nowoczesną aparaturą i sprzętem stosowanym w technologii leków recepturowych, sporządzanych w aptekach ogólnodostępnych i w aptekach szpitalnych.
    • Umiejętność sporządzania recepturowych leków jałowych. Orientacja w doborze substancji pomocniczych do postaci leku recepturowego z poszczególnymi antybiotykami.
    • Znajomość przyczyn powstawania i interakcji farmaceutycznych w lekach recepturowych, umiejętność ich przewidywania i zapobiegania.
    • Umiejętność przeprowadzenia oceny jakościowej substancji pomocniczych oraz recepturowych postaci leku w oparciu o wymagania i metody zawarte w F P oraz Ph. Eur.

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godziny
    2 – 2 godziny
    3 – 4 godziny
    4 – 4 godziny
    5 – 2 godziny

  • 4. Postępy w zakresie leku roślinnego

    Cel kursu: Uaktualnienie i pogłębienie wiedzy dotyczącej leku roślinnego.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Fitoterapia w świetle regulacji Unii Europejskiej i Polski.
    2. Leki roślinne – znaczenie w terapii, interakcje z innymi lekami, perspektywy rozwoju.
    3. Ekstrakty i preparaty stosowane w chorobach: układu oddechowego, układu moczowego, układu sercowo-naczyniowego, w schorzeniach układu ruchu, w schorzeniach nowotworowych.
    4. Leki roślinne przeciw-wirusowe i stosowane w malarii. Farmakologicznie aktywne substancje stosowane jako dodatki dietetyczne. Informacja o niebezpieczeństwie stosowania preparatów pochodzenia roślinnego.

    Wykładowcy: lekarz, farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 12 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Ocena dotycząca postępu technologicznego form leku roślinnego, zastosowanie i wykorzystanie w lecznictwie.

    Forma sprawdzianu: testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu.
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1- 2 godziny
    2- 4 godziny
    3- 4 godziny
    4- 2 godziny

  • 5. Interakcje leków roślinnych

    Cel kursu: Pogłębienie i uaktualnienie wiedzy w zakresie działań niepożądanych leków roślinnych oraz ich interakcji z lekami syntetycznymi.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Kompleksowość leku roślinnego, czynniki wpływające na aktywność, interakcje i działania niepożądane
    2. Dotychczas opisane interakcje i działania niepożądane leków roślinnych
    3. Alergeny roślinne
    4. Biodostępność witamin, makro- i mikroelementów, roślinne surowce rewitaminizujące i remineralizujące oraz ich interakcje z innymi lekami

    Wykładowcy: farmaceuci
    Proponowany czas zajęć: 7 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Znajomość głównych czynników ryzyka w stosowaniu leków roślinnych, najpoważniejszych ograniczeń fitoterapii oraz opisanych działań niepożądanych i interakcji popularnych leków roślinnych.

    Forma sprawdzianu: test sprawdzający z zakresu wiedzy będącej przedmiotem kursu.
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1. 2 godziny
    2. 2 godziny
    3. 2 godziny
    4. 1 godzina

  • 6. Nutraceutyki, suplementy i witaminy

    Cel kursu: Poznanie lub pogłębienie wiadomości z zakresu wiedzy o nutraceutykach, suplementach diety i witaminach oraz ich działaniu, zaleceniach stosowania i interakcjach z lekami OTC i żywnością.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Nutraceutyki a żywność funkcjonalna – podobieństwa i różnice. Podział nutraceutyków. Bezpieczeństwo stosowania.
    2. Żywność funkcjonalna. Probiotyki, prebiotyki i synbiotyki. Wpływ probiotyków na układ immunologiczny. Wskazania do stosowania probiotyków i ich kliniczna skuteczność.
    3. Suplementy diety i ich podział. Czym suplementy diety różnią się od żywności i leków. Wskazania i przeciwwskazania do suplementacji. Znaczenie suplementacji w racjonalnej diecie.
    4. Antyoksydanty i ich znaczenie w profilaktyce i leczeniu chorób cywilizacyjnych.
    5. Ziołowe suplementy diety. Bezpieczeństwo ich stosowania. Wybrane preparaty.
    6. Omówienie racjonalnej suplementacji witaminowej w różnych grupach wiekowych. Przegląd współczesnego stanu wiedzy na wpływ nadmiernych dawek witamin i ich zastosowaniu w profilaktyce i w leczeniu niektórych jednostek chorobowych.
    7. Omówienie interakcji pokarmów, leków OTC i z suplementami diety. Bezpieczeństwo stosowania suplementów diety w wieku podeszłym.

    Wykładowcy: farmaceuci
    Proponowany czas zajęć: 7 godzin
    Wiedza i umiejętność wynikowe:

    • Znajomość podstawowych pojęć z zakresu wiedzy o nutraceutykach, żywności funkcjonalnej i suplementach diety. Bezpieczeństwo stosowania nutraceutyków i suplementów. Znajomość ich interakcji z lekami i innymi składnikami diety.

    Forma sprawdzianu: test sprawdzający z zakresu wiedzy będącej przedmiotem kursu.
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 7 po 1 godzinie

  • 7. Biotechnologia w naukach farmaceutycznych

    Cel kursu: Zdobycie aktualnej wiedzy dotyczącej zastosowań biotechnologii w naukach farmaceutycznych

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Wstęp do biotechnologii.
    2. Leki otrzymywane z zastosowaniem osiągnięć rekombinowanego DNA.
    3. Podstawy genetyki medycznej i farmakogenetyki.
    4. Wskazania do badania profilu farmakogenetycznego chorego
    5. Wpływ polimorfizmu genetycznego enzymów CYP na farmakokinetykę i farmakogenetykę leków.

    Wykładowcy: biotechnolog, biolog molekularny, lekarz, farmakolog, farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 11 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Ocena wpływu postępu biotechnologii na powstawanie nowych leków. Znaczenie genetyki w ocenie działania leku na organizm ludzki.

    Forma sprawdzianu: sprawdzian testowy
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1- 2 godziny
    2- 4 godziny
    3- 2 godziny
    4- 1 godzina
    5- 2 godziny

  • 8. Interakcje i działania niepożądane leków

    Cel kursu: Pogłębienie i uaktualnienie wiedzy w zakresie interakcji leków i ich działań niepożądanych.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Interakcje czynników środowiskowych i składników pokarmowych z wybranymi grupami leków
    2. Działania niepożądane wybranych grup leków:

    • nefrotoksyczność
    • hepatotoksyczność
    • neurotoksyczność

    3. Choroby polekowe
    4. Interakcje leków
    5. Monitorowanie działań niepożądanych leków

    Wykładowcy: farmaceuta, lekarz
    Proponowany czas zajęć: 12 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Ocena działania niepożądanego leków na organizm ludzki.

    Forma sprawdzianu: testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu.
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 3 godziny
    2 – 3 godziny
    3 – 2 godziny
    4 – 2 godziny
    5 – 2 godziny

  • 9. Zarządzanie apteką i hurtownią farmaceutyczną

    Cel kursu: Zdobycie wiedzy i umiejętności niezbędnych w zarządzaniu apteką i hurtownią farmaceutyczną.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Wprowadzenie do zarządzania apteką i hurtownią farmaceutyczną:

    • właściciel jako menadżer
    • podstawy motywowania pracowników
    • zarządzanie zmianą
    • komunikacja interpersonalna
    • elementy prawa gospodarczego i prawa pracy

    2. Marketing farmaceutyczny

    • promocja, reklama
    • plan marketingowy
    • komunikacja zewnętrzna i wewnętrzna apteki i hurtowni farmaceutycznej (w tym: kontekst komunikacji, narzędzia komunikacji i zarządzanie wizerunkiem)

    3. Finanse w aptece i hurtowni farmaceutycznej:

    • planowanie
    • zarządzanie zyskiem
    • płynność finansowa

    4. Wykorzystanie współczesnych systemów informatycznych do wspomagania pracy apteki i hurtowni farmaceutycznej.
    5. Internet w aptece i hurtowni farmaceutycznej

    Wykładowcy: prawnik, ekonomista, farmaceuta, informatyk
    Proponowany czas zajęć: 20 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Zarządzanie apteką i hurtownią. Ocena ekonomiczna apteki. Zarządzanie apteką z wykorzystaniem Internetu

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    Po 4 godziny na każdy z tematów (1, 2, 3, 4, 5)

  • 9.1. Kierowanie małym zespołem w codziennej pracy apteki

    Cel kursu: Ostatecznym celem kursu jest zwiększenie efektywności kierowania własnym zespołem, zwiększenie jego samodzielności i odpowiedzialności i dzięki temu wygospodarowanie czasu kierownika apteki na rozwój firmy i własny. Celem instrumentalnym jest zapoznanie uczestników z metodami kierowania ludźmi (przydzielania zadań, motywowania, informacji zwrotnej i rozwoju) w oparciu o zindywidualizowaną diagnozę pracowników (Model Hershey’a i Blancharda) i dopasowywanie zadań i ról do pracowników przy małej liczbie pracowników.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Diagnoza postawy kierowniczej

    • Diagnoza własnej postawy kierowniczej
    • Wpływ postawy kierownika na sposób funkcjonowania podwładnych
    • Co różni kierowników?

    2. Style kierowania

    • Rodzaje stylów kierowania
    • Czynniki warunkujące skuteczność stylu kierowania
    • Ewolucyjny model kierowania
    • Dojrzałość podwładnych a styl kierowania
    • Dostosowanie stylu kierowania do poziomu dojrzałości podwładnych
    • Stosowanie stylów kierowania – rozpoznawanie dojrzałości podwładnego i dobór odpowiednich zachowań i komunikacji

    3. Motywowanie pracowników

    • Główne potrzeby sterujące zachowaniem ludzi
    • Czynniki zniechęcające i motywujące do pracy
    • Rola motywacji wewnętrznej i zewnętrznej

    4. Stawianie celów

    • Podstawowe zasady formułowania celów
    • Udział pracownika w formułowaniu celów

    5. Delegowanie zadań

    • Korzyści wynikające z delegowania zadań:
    • Trudności kierowników w delegowaniu zadań
    • Zasady delegowania zadań

    6. Informacje zwrotne i plan rozwoju

    • Przekazanie przez uczestników informacji zwrotnych o wzajemnie obserwowanych zachowaniach w roli kierownika w trakcie gier i ćwiczeń
    • Zaplanowanie przez uczestników obszarów i sposobów dalszego rozwoju własnych umiejętności kierowniczych

    Metody zajęć:

    • Gry symulacyjne służące prezentacji podstawowych problemów kierowania
    • Symulacje rozmów kierownik-pracownik rozgrywane na forum grupy i szczegółowo omawiane pod kątem efektywnych i dysfunkcjonalnych zachowań kierownika
    • Dyskusje i praca w małych grupach
    • Informacje zwrotne dla każdego uczestnika (udzielane zarówno przez trenerów, jak i pozostałych uczestników szkolenia)

    Wykładowcy: doświadczeni trenerzy w zakresie szkolenia umiejętności menedżerskich, komunikacyjnych i pracy zespołowej
    Proponowany czas zajęć: 16 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Po szkoleniu uczestnicy będą potrafili:

    • Analizować skuteczność swojego zachowania w pełnionej roli kierowniczej
    • Zlecać zadania w taki sposób, by pracownicy rozumieli, czego się od nich oczekuje
    • Dostosowywać styl kierowania do wymagań sytuacji, zadania oraz poziomu umiejętności pracownika
    • Rozwijać poszczególnych pracowników poprzez odpowiednie delegowanie, motywowanie i właściwe udzielanie informacji zwrotnej

    Informacje dodatkowe:
    Szkolenie przeznaczone dla osób pełniące role kierownicze
    Zajęcia zblokowane (2 dni zajęć po 8 godzin)

  • 9.2. Komunikacja i informacja o leku w pracy aptekarza – wybrane aspekty teoretyczne i praktyczne

    Cel kursu: Zdobycie wiedzy i umiejętności niezbędnych w komunikacji z pacjentami i ich rodzinami w zakresie edukacji zdrowotnej, farmakoterapii, stosowania leków RP i OTC i prowadzenia opieki farmaceutycznej
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu
    1. Podstawy komunikacji w aptece

    • Co to jest komunikacja i podstawowe prawa komunikacji
    • Rola komunikacji w pracy aptekarza
    • Komunikacja ustna i pisemna
    • Komunikacja werbalna i niewerbalna

    2. Otoczenie wewnętrzne i zewnętrzne apteki

    • Wygląd zewnętrzny i wewnętrzny apteki
    • Personel apteki
    • Grupy docelowe apteki
    • Sytuacje komunikacyjne

    3. Komunikacja z pacjentem

    • Aktywne słuchanie, czyli zrozumienie pacjenta i jego potrzeb
    • Komunikacja na linii lekarz- pacjent – aptekarz
    • Komunikacja z różnymi grupami pacjentów

    4. Informacja naukowa o leku

    • Podstawowe założenia w zakresie przekazu naukowej informacji o leku
    • Metodologia
    • Narzędzia ułatwiające przekaz
    • Ocena działalności informacyjnej

    Wykładowcy: farmaceuta, psycholog, socjolog, specjalista z zakresu informacji naukowej
    Proponowany czas zajęć: 16 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Umiejętność skutecznej komunikacji z pacjentem i jego rodziną, wdrożenie systemu zarządzania informacją w aptece

    Forma sprawdzenia: test + studium przypadku do rozwiązania

    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    Po 4 godziny na każdy z tematów (1,2,3,4)

  • 10. Zarządzanie apteką szpitalną

    Cel kursu: Przygotowanie farmaceutów szpitalnych do zarządzania apteką szpitaln�
    Uwaga
    Kurs przeznaczony głównie dla kierowników aptek szpitalnych i ich zastępców oraz osób przygotowujących się do objęcia ww. funkcji.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    Otoczenie prawno-ekonomiczne szpitala i apteki szpitalnej, organizacja i zarządzanie apteką szpitalną.

    Tematyka kursu:
    1. System opieki zdrowotnej w Polsce

    • prawo związane z funkcjonowaniem opieki zdrowotnej oraz obrotem produktami leczniczymi i wyrobami medycznymi
    • organizacja opieki zdrowotnej, ze szczególnym uwzględnieniem struktury szpitali

    2. Funkcjonowanie szpitala

    • szpital publiczny a szpital prywatny (finansowanie, działalność), rodzaje szpitali
    • podejmowanie decyzji, komitety i ich rola w szpitalu (komitet ds. zakażeń wewnątrzszpitalnych i higieny szpitalnej, komitet ds. receptariusza szpitalnego, komisja etyczna)
    • personel szpitala i jego zadania
    • pacjent – jego prawa i obowiązki
    • akredytacja szpitala

    3. Funkcjonowanie apteki szpitalnej
    a) Pozycja w szpitalu

    • umiejscowienie apteki w strukturze szpitala
    • pozycja kierownika apteki (np. członkostwo w komisjach szpitalnych)
    • personel apteki ze szczególnym uwzględnieniem etyki zawodowej oraz praw i obowiązków personelu apteki (odpowiedzialność zawodowa)

    b) Zaopatrywanie i usługi dla szpitala

    • zakres usług i asortymentu w aptece szpitalnej
    • finansowanie i budżet apteki
    • rozliczanie usług aptecznych

    c) Organizacja pracy i zarządzanie personelem (uregulowania prawne)

    • podział obowiązków według kwalifikacji i zdolności
    • praca w zespole
    • uznanie i wsparcie dla personelu (np. zachęcanie do podnoszenia kwalifikacji zawodowych)
    • pomieszczenia i ich wyposażenie
    • systemy informatyczne
    • obieg informacji wewnętrzny i zewnętrzny (apteka – oddziały – dyrekcja)

    d) Komunikacja

    • komunikacja wewnętrzna i zewnętrzna apteki ze szczególnym uwzględnieniem komunikacji z różnymi grupami osób (dyrekcja szpitala, lekarze, pielęgniarki, pacjenci), umiejętności negocjacji i wystąpień publicznych oraz przekazywania informacji specjalistycznej dotyczącej leków i wyrobów medycznych
    • źródła informacji o leku i wyrobach medycznych (książki, czasopisma, bazy danych, Internet)

    e) Zarządzanie jakością usług

    • zapewnienie jakości w aptece szpitalnej

    4. Zakupy z wolnej ręki i przetargi

    • ustawa o zamówieniach publicznych
    • praktyka zamówień publicznych w szpitalach – stan obecny i perspektywy zmian
    • zarządzanie oraz kontrola stanów magazynowych leków i wyrobów medycznych, planowanie, analizy ekonomiczne
    • podstawy księgowości

    5. Produkty lecznicze i wyroby medyczne

    • rodzaje i klasyfikacja produktów leczniczych w szpitalu (leki zarejestrowane i niezarejestrowane, leki LZ, próbki lekarskie, radiofarmaceutyki, leki krwiopochodne, gazy medyczne, leki na import docelowy, leki sieroce, zestawy terapeutyczne do badań klinicznych, leki recepturowe itp.)
    • rodzaje i klasyfikacja wyrobów medycznych w szpitalu

    6. Systemy dystrybucji leków

    • dystrybucja unit-dose
    • dystrybucja ogólna
    • inne rozwiązania

    Wykładowcy: prawnicy z działu zamówień publicznych, farmaceuta szpitalny, farmaceuci-praktycy specjaliści w danych dziedzinach, dyrektor ds. lecznictwa

    Proponowany czas zajęć: 30 godzin

    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • W wyniku realizacji programu farmaceuta powinien posiadać umiejętności zarządzania personelem i apteką szpitalną, podejmowania decyzji i negocjacji oraz umiejętność współpracy z dyrekcją szpitala, lekarzami, pielęgniarkami itp.

    Forma sprawdzianu: test oraz rozwiązanie problemu dotyczącego zarządzania w aptece szpitalnej.

    Informacje dodatkowe:
    Forma zajęć: wykłady, seminaria, warsztaty

    Wykaz niezbędnych środków dydaktycznych: foliogramy, prezentacje multimedialne, tablice, rzutniki

    Piśmiennictwo :
    1. Guide des formations complementaires aux etudes pharmaceutiques – Presse universitaire 1996
    2. La pharmacie hospitaliere – sa gestion, sa pratique ADPHSO 1995
    3. Stoffkatalog zur Weiterbildung im Gebiet Klinische Pharmazie – Bundesvereinigung Deutscher Apothekerverbände 2003

  • 11. Terapia homeopatyczna

    Cel kursu: Pogłębienie wiedzy na temat leków homeopatycznych dyspensowanych w aptekach.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu
    1. Terapia homeopatyczna – a koncepcja leku homeopatycznego.
    2. Zagadnienia związane z wytwarzaniem leków homeopatycznych:
    pochodzenia roślinnego, zwierzęcego, mineralnego;
    bioterapeutyki, izoterapeutyki.
    3. Zasady doboru leku homeopatycznego w wybranych schorzeniach
    analiza przypadku,
    dawki i sposób stosowania.
    Wykładowca: farmaceuta, lekarz.
    Proponowany czas zajęć: 6 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe

    • Umiejętność doradzania pacjentowi w wyborze odpowiedniego preparatu homeopatycznego w oparciu o wiedzę na ich temat.

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godziny
    2 – 2 godziny
    3 – 2 godziny

  • 12. Podstawy farmakoekonomiki

    Cel kursu: Poznanie podstaw farmakoekonomiki

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Koszty w opiece zdrowotnej.
    Analiza kosztów choroby, źródła danych o kosztach bezpośrednich i pośrednich, metodyka oceny kosztów bezpośrednich i pośrednich.
    2. Ocena efektu medycznego
    Określanie efektu w jednostkach pieniężnych – metoda „gotowości do płacenia”, straty w produktywności.
    Ocena jakości życia. Ocena wpływu procedur na jakość i długość życia – opis jednostek QALY, HYE.
    3. Metody analizy farmakoekonomicznej
    Rodzaje analiz. Różnice w ocenie efektu medycznego w różnych analizach. Charakterystyka analiz: minimalizacji kosztów, efektywności kosztów, użyteczności kosztów i wydajności kosztów
    4. Kryteria oceny publikacji z zakresu farmakoekonomiki
    Ocena doboru danych kosztowych i danych o skuteczności procedur medycznych w publikowanych analizach farmakoekonomicznych. Dobór perspektywy oraz rodzaju analizy decyzyjnej.
    5. Analizy „farmakoekonomiczne” sporządzane dla potrzeb farmaceuty
    Znajomość rynku farmaceutycznego, monitorowanie zużycia z uwzględnieniem analizy koszt-efekt, przykłady praktyczne wykonywanej analizy dla potrzeb farmaceuty, dyrektora szpitala, właściciela apteki, na potrzeby zarządzania receptariuszem, pod kątem zgodności z wytycznymi towarzystw naukowych; wykorzystanie systemu ATC/DDD

    Wykładowcy: farmaceuta, lekarz
    Proponowany czas zajęć: 10 godzin

    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Koszty w opiece zdrowotnej (1): ocena prawidłowości doboru źródła informacji o kosztach i metod ich szacowania.
    • Ocena efektu medycznego (2): dobór jednostki oceny efektu medycznego odpowiedniej dla ocenianych procedur medycznych
    • Metody analizy farmakoekonomicznej (3): wskazanie różnic pomiędzy poszczególnymi analizami i ich charakterystyka
    • Kryteria oceny publikacji z zakresu farmakoekonomiki (4): ocena publikowanych analiz farmakoekonomicznych pod względem prawidłowego doboru źródła danych, rodzaju analizy i możliwości wykorzystania wyników w praktyce.
    • Analizy „ farmakoekonomiczne” sporządzane dla potrzeb farmaceuty (5): ocena umiejętności prawidłowego rozpracowania problemu.

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 1 godzina
    2 – 1 godzina
    3 – 1 godzina
    4 – 2 godziny
    5 – 5 godzin

  • 13. Regulacje prawne w zakresie obrotu produktami leczniczymi w Polsce

    Cel kursu: przedstawienie zasad dopuszczania leków do obrotu, prowadzenia obrotu hurtowego i detalicznego produktami leczniczymi, zapoznanie słuchaczy z regulacjami prawnymi obowiązującymi w Polsce i Unii Europejskiej

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Funkcjonowanie systemu opieki zdrowotnej w Polsce.
    2. Rejestracja leków – regulacje polskie i europejskie.
    3. Realizacja recept – aspekty prawne.
    4. Zasady obrotu środkami psychotropowymi i substancjami odurzającymi.

    Wykładowcy: farmaceuta, prawnik

    Proponowany czas zajęć: 10 godzin

    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Znajomość zasad funkcjonowania systemu ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce, jego finansowania i udzielania świadczeń medycznych.
    • Znajomość zasad rejestracji produktów leczniczych według prawa polskiego i unijnego.
    • Umiejętność rozwiązywania problemów związanych z realizacją recept.
    • Znajomość zasad wprowadzania do obrotu i kontrolowania obrotu środkami psychotropowymi i odurzającymi, uprawnień organów kontrolujących, zasad przechowywania, zabezpieczania i wydawania leków odurzających.

    Forma sprawdzianu: test

    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godziny
    2 – 2 godziny
    3 – 4 godziny (2 godziny – warsztaty)
    4 – 2 godziny

  • 14. Prawo farmaceutyczne. Kodeks Etyki Aptekarza RP

    Cel kursu: Pogłębienie i uaktualnienie wiedzy w zakresie norm prawnych i etycznych dotyczących farmaceutów.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Prawne aspekty pracy zawodowej farmaceuty w Polsce i Unii Europejskiej.
    2. Deontologia i etyka zawodowa.
    3. Dobra praktyka apteczna.
    4. Standardy dobrej praktyki dystrybucyjnej.

    Wykładowcy: prawnik, inspektor farmaceutyczny, farmaceuta.

    Proponowany czas zajęć: 5 godzin

    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Znajomość i umiejętność stosowania obowiązującego prawa w codziennej działalności farmaceuty w aptece.

    Forma sprawdzianu: testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu.

    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godziny
    2 – 1 godzina
    3 – 1 godzina
    4 – 1 godzina

  • 15. Biofarmacja i farmakokinetyka

    Cel kursu: Pogłębienie wiedzy z zakresu biofarmacji i farmakokinetyki.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Losy leku w ustroju (LADME)
    2. Czynniki modyfikujące farmakokinetykę leków
    3. Modele farmakokinetyczne

    • Podstawy teorii kompartmentowej rozmieszczenia leków
    • Parametry farmakokinetyczne i metody wyznaczania
    • Farmakokinetyka po jednorazowym i wielokrotnym podaniu leków
    • Farmakokinetyka nieliniowa i populacyjna

    4. Dostępność biologiczna i równoważność biologiczna leków

    • Dostępność biologiczna jako kryterium oceny leków
    • Parametry dostępności biologicznej i metody ich wyznaczania
    • Równoważność biologiczna, metodyka badań, sposób prezentacji wyników i ich ocena statystyczna

    5. Zastosowanie farmakokinetyki w terapii – warsztaty

    • Wyznaczanie parametrów farmakokinetycznych
    • Obliczanie schematów dawkowania leków
    • Stan stacjonarny, warunki jego utrzymania

    Wykładowcy: farmaceuci
    Proponowany czas zajęć: 10 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Oczekuje się, że farmaceuta po ukończeniu kursu będzie posiadał umiejętności:

    • wyznaczania podstawowych parametrów farmakokinetycznych, mających znaczenie przy ustalaniu schematu dawkowania leków,
    • obliczenia dostępności biologicznej na podanym przykładzie,
    • interpretacji uzyskanych wyników.

    Forma sprawdzianu: sprawdzian testowy
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 1 godzina
    2 – 1 godzina
    3 – 2 godziny
    4 – 2 godziny
    5 – 4 godziny

  • 16. Terapia żywieniowa

    Cel kursu: Przygotowanie farmaceutów szpitalnych do podejmowania całokształtu zadań związanych z przyrządzaniem, kontrolą oraz dystrybucją preparatów do odżywiania pozajelitowego.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    • czynniki wywołujące niedożywienie, planowanie żywienia, zapotrzebowanie energetyczne, podstawowe substancje odżywcze w żywieniu do- i pozajelitowym, węglowodany, aminokwasy, tłuszcze, elektrolity, witaminy,

    żywienie dojelitowe

    • wskazania, przeciwwskazania, zalety, dobór diety,
    • metody żywienia dojelitowego, żywienie doustne, odżywianie przez zgłębnik, przetoki odżywcze, przetoki kombinowane,
    • powikłania – mechaniczne, metaboliczne, septyczne, zachłystowe zapalenie płuc nudności, wymioty biegunka,

    żywienie pozajelitowe

    • wskazania,
    • ocena stanu niedożywienia, badanie fizykalne chorego, wywiad żywieniowy, ocena zasobów tkanki tłuszczowej, ocena masy mięśni szkieletowych, wskaźnik masy ciała (BMI), badania biochemiczne, oznaczanie białek trzewnych, badania immunologiczne, pomiar zapotrzebowania energetycznego

    żywienie pozajelitowe w systemie jednego pojemnika – AIO (All-In-One)

    • warunki przygotowania mieszanin do odżywiania parenteralnego – GMP (Good Manufacturing Practice) produkcji i kontroli leków jałowych – zapobieganie zakażeniu mieszaniny w czasie jej przygotowywania, przechowywania i podawania, boks aseptyczny, loża z nawiewem laminarnym,
    • zasady przygotowywania worków w systemie AIO, kolejność dodawania,
    • metody kontroli jakości systemu AIO, obserwacja wizualna, pomiar pH mieszaniny, pomiar osmolarności, określenie ilości cząstek i ich wielkości, przechowywanie gotowych worków i ich trwałość, pomiar śmietankowania, pomiar czasu koalescencji, pomiar odbicia światła, badanie przewodnictwa prądu elektrycznego,

    kontrola żywienia pozajelitowego

    • bilans azotowy, badania kliniczne, badania laboratoryjne
    • powikłania żywienia pozajelitowego
    • mechaniczne, metaboliczne, septyczne

    terapia żywieniowa w praktyce klinicznej

    schorzenia zapalne jelit i przetoki, choroby nowotworowe, zapalenie trzustki, urazy, oparzenia, posocznica, niewydolność wątroby, niewydolność nerek, ostra niewydolność nerek (ONN), przewlekła niewydolność nerek (PNN),
    Wykładowcy: lekarz, klinicysta lub farmaceuta praktyk w dziedzinie żywienia, farmaceuta przygotowujący worki „all in one”

    Proponowany czas zajęć: 30 godzin

    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    W wyniku realizacji programu farmaceuta szpitalny powinien posiadać umiejętności:

    • współpracy z lekarzem w celu prawidłowego ustalenia dla indywidualnych chorych zapotrzebowania energetycznego i strategii żywieniowej
    • opracowania procedur
    • analizy składu mieszaniny pod kątem przewidywania trudności jej przygotowania
    • pracy w warunkach aseptycznych
    • poprawnego sporządzania mieszanin odżywczych

    Forma sprawdzianu: rozwiązanie problemowego przykładu, praktyczne wykonanie mieszaniny żywieniowej

    Informacje dodatkowe:
    Forma zajęć: wykłady, seminaria, warsztaty
    Wykaz niezbędnych środków dydaktycznych: przezrocza, foliogramy, filmy video, programy komputerowe.
    PIŚMIENNICTWO:
    1. American Hospital Formulary Service. Drug information 1999 Bethseda, MD: American Society of Hospital Pharmacists, 1999.
    2. Andrassy R.J.,Chwals W.J.: Nutritional support of the pediatric oncology patient. Nutrition. 1998, 14(1), 124-129.
    3. Ciszewska-Jędrasik M.: Podstawowe zasady sporządzania mieszanin All-In-One”, Farm. Pol., 50, 658, 1994.
    4. Jumaa M., Muller B.W.: The effect of oil components and homogenization conditions on the physicochemical properties and stability of parenteral fat emulsions. Int. J. Pharm., 1998, 163(1-2), 81-89.
    5. Kabi Pharmacia: TPN as all in one. Stockholm, 1989.
    6. Magnus G.H.: Frontline pharmacist. Am. J. Health Syst. Pharm., 1999, 56(1), 25-26
    7. Pertkiewicz M., Majewska K.: Żywienie pozajelitowe systemem jednego pojemnika, Wyd. III. Warszawa 1995.
    8. Szczygieł B., Socha J. : ywienie pozajelitowe i dojelitowe w chirurgii PZWL, Warszawa 1995

  • 17. Bezpieczeństwo farmakoterapii onkologicznej

    Cel kursu: Zdobycie wiedzy teoretycznej i praktycznej niezbędnej dla farmaceuty szpitalnego przygotowującego leki onkologiczne.

    Zakres wiedzy i umiejętności będących przedmiotem kursu:
    1. Najnowsze leki onkologiczne
    2. Zasady przygotowywania leków onkologicznych w dawkach dziennych dla pacjenta w aptece szpitalnej, prawo farmaceutyczne, zasady organizacji pracowni, organizacja pracy, kontrola jakości, sytuacje awaryjne, wynaczynianie, procedury
    3. Samodzielne przygotowanie leku cytostatycznego zgodnie z procedurami w pracowni leku cytostatycznego w aptece lub na oddziale w przypadku, gdy apteka szpitalna nie posiada pracowni – warsztaty

    Wykładowcy: nauczyciel akademicki klinicysta lub farmakolog, farmaceuta z apteki szpitalnej, w której istnieje pracownia leku cytostatycznego
    Proponowany czas zajęć: 10 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Znajomość najnowszych leków onkologicznych, znajomość zasad przygotowywania leków onkologicznych w aptece szpitalnej, umiejętność samodzielnego przygotowania leku cytostatycznego zgodnie z procedurami.

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godziny
    2 – 3 godziny
    3 – 5 godzin

  • 18. Etyczno-prawne aspekty badań klinicznych nowych leków na ludziach

    Cel kursu: Zdobycie wiedzy i umiejętności dotyczących etycznych i prawnych aspektów badań klinicznych leków.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Deklaracje, konwencje, kodeksy międzynarodowe i polskie dotyczące badań przeprowadzanych na ludziach. Komisje bioetyki badań naukowych przeprowadzanych na ludziach.
    2. Badania kliniczne leków. Zasady dobrej praktyki klinicznej i farmaceutycznej. Fazy badań klinicznych nowych leków – ustawowy udział farmaceuty dla poprawy wiarygodności uzyskanych wyników. Zagadnienie stosowania placebo. Projektowanie badania.
    3. Opracowanie protokołów badań klinicznych leków I fazy, II fazy, III fazy i IV fazy.
    4. Konflikt interesów i jego znaczenie w medycynie.
    5. Wymogi rejestracyjne dotyczące leków oryginalnych i generycznych w Polsce i Unii Europejskiej.
    6. Medycyna oparta na dowodach.

    Wykładowcy: farmakolog kliniczny, farmaceuta.
    Proponowany czas zajęć: 12 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Znajomość aktów prawnych w Polsce i Unii Europejskiej dotyczących badań przeprowadzanych na ludziach.
    Umiejętność zaprojektowania badania.
    Umiejętność opracowania protokołu badania.
    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godziny
    2 – 2 godziny
    3 – 3 godziny
    4 – 2 godziny
    5 – 1 godzina
    6 – 2 godziny

  • 19. Informacja o leku w praktyce farmaceuty szpitalnego

    Cel kursu: Zapoznanie farmaceutów z aktualnymi, dostępnymi źródłami informacji medycznej oraz uaktualnienie i pogłębienie wiedzy z zakresu nowoczesnych metod wyszukiwania i oceny informacji o lekach, a także dostosowania tych informacji do potrzeb różnych odbiorców

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Naukowa informacja medyczna – koncepcja, rozwój, zasoby
    2. Opis i struktura źródeł informacji medycznej
    3. Zarządzanie i organizacja biblioteki w aptece szpitalnej
    4. Informacja o lekach – aspekty prawne, zalecenia i wytyczne międzynarodowe
    5. Metody wyszukiwania informacji
    6. Krytyczna ocena źródeł informacji
    7. Metody eksploatacji danych
    8. Formułowanie odpowiedzi na pytania zadawane przez specjalistów opieki zdrowotnej i pacjentów.
    9. Sporządzanie informacji o lekach na potrzeby różnych odbiorców: klinicystów praktyków, pielęgniarek, pacjentów

    Wykładowcy: specjaliści informacji naukowej, lekarze, farmaceuci, farmakolodzy kliniczni, farmaceuci kliniczni
    Proponowany czas zajęć: 16 godzin

    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Znajomość wiarygodnych i uznanych źródeł informacji medyczno-farmaceutycznej.
    • Umiejętności w zakresie wyszukiwania informacji o lekach w dostępnych w Polsce zasobach.
    • Umiejętności w zakresie oceny źródeł informacji.
    • Wiedza i umiejętności praktyczne w zakresie odpowiedzi na pytania i sporządzania informacji o lekach.

    Forma prowadzenia zajęć:
    1. Wykłady (1,2,3,4,5,6,7)
    2. Ćwiczenia praktyczne w grupach (5,6,7,8,9)

    Forma sprawdzianu:
    1. Sporządzenie krótkiej informacji o leku – odpowiedź na pytanie.

    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 4 po 1 godzinie; 5 – 8 po 2 godziny; 9 – 4 godziny

  • 20. Gospodarka lekiem w szpitalu

    Cel kursu: Uaktualnienie i pogłębienie wiedzy farmaceutów szpitalnych w zakresie czynności ustawowych apteki szpitalnej.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Praca zawodowa farmaceuty szpitalnego w świetle znowelizowanych ustaw regulujących gospodarkę lekiem w szpitalu.
    2. Obecność zespołów i komitetów w szpitalu – ich zadania oraz rola w kreowaniu gospodarki produktami leczniczymi
    a. Komitet Terapeutyczny
    b. Receptariusz Szpitalny
    c. Komitet d/s Farmakoekonomiki
    d. Komitet d/s Antybiotykoterapii
    e. Komitet d/s Zakażeń Szpitalnych.
    Współpraca przedstawicieli zawodów medycznych ( lekarz, farmaceuta, pielęgniarka, mikrobiolog).
    3. Informacja o produkcie leczniczym – obiektywizm informacji podstawą podjęcia właściwej decyzji farmakoterapeutycznej – błędy medyczne.
    4. Monitorowanie działań niepożądanych leków (DNL)
    a. Podstawy prawne
    b. Cel monitorowania DNL
    c. Korzyści wynikające z monitorowania DNL
    5. Badania kliniczne
    6. Racjonalna antybiotykoterapia

    Wykładowcy: Farmaceuta szpitalny i specjalista zamówień publicznych

    Proponowany czas zajęć: 8 godzin

    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Uczestnictwo w kursie pomoże farmaceutom szpitalnym prowadzić racjonalną gospodarkę lekiem oraz właściwie zorganizować współpracę z ordynatorami oddziałów i dyrekcją szpitala, tak by zwiększyć bezpieczeństwo i skuteczność farmakoterapii w szpitalu.

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 1 godz.
    2 – 3 godz.
    3 – 6 – po 1 godz.

  • 21. Strategie higieny szpitalnej

    Cel kursu: Zapoznanie farmaceutów z zagadnieniami higieny szpitalnej i przygotowanie do aktywnego włączenia się w zwalczanie zakażeń wewnątrzszpitalnych oraz nadzór nad dezynfekcją i sterylizacją w szpitalu.

    Zakres wiedzy będący przedmiotem kursu:

    • Problemy dotyczące higieny szpitalnej
    • Epidemiologia, zakażenia wewnątrzszpitalne
    • Sterylizacja i dezynfekcja
    • Zastosowanie procedur związanych z higieną szpitalną

    Tematy szczegółowe:
    1. Zakażenia wewnątrzszpitalne

    • strategie zwalczania zakażeń
    • nadzór i kontrola zakażeń
    • aspekty prawne i etyczne
    • koszt zakażeń wewnątrzszpitalnych

    2. Mikrobiologia zakażeń wewnątrzszpitalnych

    • epidemiologia danego szpitala,
    • rola laboratorium i nadzór mikrobiologiczny
    • sytuacje zagrożenia życia i sposób postępowania

     

    • 3. Aspekty kliniczne i epidemiologiczne zakażeń wewnątrzszpitalnych
    • epidemiologia i aspekty kliniczne
    • zapobieganie i leczenie zakażeń wewnątrzszpitalnych ( w tym antybiotykoterapia)

    4. Antyseptyka i dezynfekcja oraz sterylizacja w szpitalu

    • podstawowe pojęcia, środki stosowane, miara aktywności, normy, zastosowanie praktyczne

    5. Szpital i jego otoczenie jako źródła zakażeń

    • woda i powietrze
    • odżywianie
    • pościel, bielizna
    • pomieszczenia
    • odpady szpitalne

    6. Praktyka szpitalna – zalecenia

    • protokoły leczenia
    • ubranie i zachowanie personelu
    • higiena i bezpieczeństwo pracy w szpitalu

    7. Rola farmaceuty w zwalczaniu zakażeń wewnątrzszpitalnych

    • współpraca z lekarzami, pielęgniarkami, i innymi osobami zajmującymi się problematyką zakażeń wewnątrzszpitalnych
    • komitet zakażeń wewnątrzszpitalnych
    • komitet antybiotykoterapii
    • dezynfekcja i sterylizacja

    Wykładowcy: mikrobiolog, farmakolog, lekarz, farmaceuta szpitalny zajmujący się tematyką zakażeń wewnątrzszpitalnych, farmaceuta -specjalista w zakresie informacji o leku i komunikacji

    Proponowany czas zajęć: 10 godzin

    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • W wyniku realizacji programu farmaceuta powinien posiadać umiejętności współpracy w zakresie zakażeń wewnątrzszpitalnych z lekarzami i pielęgniarkami oraz wykazać się odpowiednimi kompetencjami jako członek lub doradca komitetu zakażeń wewnątrzszpitalnych oraz komitetu antybiotykoterapii.

    Forma sprawdzianu: test oraz rozwiązanie praktycznego problemu związanego z higieną w szpitalu

    Informacje dodatkowe:
    Forma zajęć: wykłady, seminaria, warsztaty

    Wykaz niezbędnych środków dydaktycznych: foliogramy, prezentacje, tablice, rzutniki
    Piśmiennictwo:
    1. Guide des formations complementaires aux etudes pharmaceutiques – Presse universitaire 1996
    2. La pharmcie hospitaliere – sa gestion, sa patique ADPHSO 995

  • 22. Wyroby medyczne i gazy medyczne

    Cel kursu: Zapoznanie farmaceutów z zagadnieniami wyrobów medycznych i gazów medycznych oraz przygotowanie do zarządzania tymi wyrobami.

    Zakres wiedzy będący przedmiotem kursu:
    1. Wyroby medyczne: klasyfikacja, rodzaje i normy
    2. Gazy medyczne: klasyfikacja, rodzaje i normy
    3. Aspekty prawne i ekonomiczne

    • 4. Wyroby medyczne stosowane w różnych stanach patologicznych
    • odleżyny
    • choroby wieku podeszłego
    • nietrzymanie moczu
    • niewydolność oddechowa
    • ból
    • stomie
    • odżywianie do i pozajelitowe
    • chemioterapia
    • cukrzyca
    • opieka paliatywna

    5. Gazy medyczne i ich zastosowanie

    Wykładowcy: lekarz, farmaceuta szpitalny zajmujący się tematyką wyrobów medycznych, wykładowcy akademiccy i przedstawiciele naukowi firm produkujących wyroby medyczne.
    Proponowany czas zajęć: 10 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    W wyniku realizacji programu farmaceuta powinien posiadać umiejętności racjonalnego zarządzania wyrobami medycznymi oraz wykazać się bardzo dobrą, praktyczną znajomością wyrobów medycznych.
    Forma sprawdzianu: test i zaprezentowanie losowo wybranego wyrobu medycznego
    Informacje dodatkowe:
    Forma zajęć: wykłady, seminaria, warsztaty
    Wykaz niezbędnych środków dydaktycznych: foliogramy, prezentacje, tablice, rzutniki
    Piśmiennictwo:
    1. Guide des formations complementaires aux etudes pharmaceutiques – Presse universitaire 1996
    2. La pharmcie hospitaliere – sa gestion, sa patique ADPHSO 995

  • 23. Bezpieczeństwo stosowania leków

    Cel kursu: przygotowanie farmaceutów do oceny bezpieczeństwa farmakoterapii indywidualnego pacjenta, zapoznanie z przyczynami niepowodzeń terapeutycznych oraz metodami zmniejszania ryzyka

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Ocena bezpieczeństwa leków:

    • Ocena bezpieczeństwa leków w badaniach przedklinicznych i klinicznych
    • Prawne regulacje dotyczące leków
    • Zasady prowadzenia badań klinicznych, medycyna oparta na dowodach (EBM)

    2. Bezpieczeństwo farmakoterapii

    • Śmiertelność i chorobowość odlekowa
    • Zatrucia ostre lekami i lekozależność
    • Bezpieczeństwo pacjenta: błędy medyczne i błędy lekowe (medical i medcation errors)
    • Psychologiczne uwarunkowania farmakoterapii
    • Zjawisko non-compliance jako czynnik ryzyka i niepowodzeń terapeutycznych

    3. Monitorowanie i kontrola bezpieczeństwa farmakoterapii

    • Działania niepożądane: rodzaje, podział, rozpoznawanie i zgłaszanie
    • Pharmacovigilance
    • Krajowe i międzynarodowe systemy monitorowania działań niepożądanych
    • Ekonomiczne aspekty działań niepożądanych
    • Rola opieki farmaceutycznej w zwiększeniu bezpieczeństwa farmakoterapii

    Wykładowcy: farmaceuta, lekarz, toksykolog

    Proponowany czas zajęć: 10 godzin

    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Pogłębienie wiedzy na temat oceny skuteczności i bezpieczeństwa leków
    • Umiejętność rozpoznawania i zgłaszania działań niepożądanych
    • Umiejętność rozpoznawania i zapobiegania błędom lekowym
    • Umiejętność przygotowania informacji dla pacjenta i pracownika medycznego
    • Umiejętność wyszukiwania i oceny wartości informacji o lekach

    Forma sprawdzianu: test

    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 3 godziny
    2 – 3 godziny
    3 – 4 godziny

    Cel kursu: przygotowanie farmaceutów do oceny bezpieczeństwa farmakoterapii indywidualnego pacjenta, zapoznanie z przyczynami niepowodzeń terapeutycznych oraz metodami zmniejszania ryzyka Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:1.     Ocena bezpieczeństwa leków:·         Ocena bezpieczeństwa leków w badaniach przedklinicznych i klinicznych·         Prawne regulacje dotyczące leków·         Zasady prowadzenia badań klinicznych, medycyna oparta na dowodach (EBM)2. Bezpieczeństwo farmakoterapii·         Śmiertelność i chorobowość odlekowa·         Zatrucia ostre lekami i lekozależność·         Bezpieczeństwo pacjenta: błędy medyczne i błędy lekowe (medical i medcation errors)·         Psychologiczne uwarunkowania farmakoterapii·         Zjawisko non-compliance jako czynnik ryzyka i niepowodzeń terapeutycznych3. Monitorowanie i kontrola bezpieczeństwa farmakoterapii·         Działania niepożądane: rodzaje, podział, rozpoznawanie i zgłaszanie·         Pharmacovigilance·         Krajowe i międzynarodowe systemy monitorowania działań niepożądanych·         Ekonomiczne aspekty działań niepożądanych·         Rola opieki farmaceutycznej w zwiększeniu bezpieczeństwa farmakoterapii Wykładowcy: farmaceuta, lekarz, toksykolog Proponowany czas zajęć: 10 godzin Wiedza i umiejętności wynikowe:·         Pogłębienie wiedzy na temat oceny skuteczności i bezpieczeństwa leków·         Umiejętność rozpoznawania i zgłaszania działań niepożądanych·         Umiejętność rozpoznawania i zapobiegania błędom lekowym·         Umiejętność przygotowania informacji dla pacjenta i pracownika medycznego·         Umiejętność wyszukiwania i oceny wartości informacji o lekachForma sprawdzianu: test Informacje dodatkowe:Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:1 – 3 godziny2 – 3 godziny3 – 4 godziny

  • 24. Wybrane zagadnienia dotyczące substancji leczniczych

    Cel kursu: Pogłębienie wiedzy w zakresie szeroko rozumianej problematyki leku od ich syntezy poprzez modyfikacje do przeterminowania.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:

    1. Internet jako źródło informacji o lekach; Podział źródeł informacji o lekach. Terminologia używana w Internecie. Wyszukiwanie proste i zaawansowane. Przegląd przeglądarek Internetowych – Google. Polskie źródła informacji o lekach. Zagraniczne źródła informacji o lekach; Rxlist, Drugs, Medlineplus itp. Wyszukiwanie informacji naukowej – Medline. Bazy patentowe.
    2. Niezastrzeżone Nazwy Międzynarodowe (INN); Omówienie zasad tworzenia nazw INN. Procedury związane z nadaniem nazw INN. Organizacje krajowe i światowe zajmujące się weryfikacją i nadawaniem nazw INN. Zalety i wady wprowadzania INN.
    3. Proleki; Podział proleków. Proleki jako sposób rozwiązania problemów niekorzystnych właściwości fizykochemicznych leków, farmakologicznych bądź formulacyjnych. Sposoby projektowania proleków. Proleki, jako sposób pokonywania barier biologicznych – przykłady. Obniżanie toksyczności i działań niepożądanych. Wykorzystanie technologii genowej – ADEPT, GDEPT.
    4. Leki chiralne; Pojęcie chiralności i podstawowe pojęcia stereochemii. Przykłady związków chiralnych występujących w przyrodzie. Farmakologiczne aspekty chiralności – przykłady. Różnorodność działania enancjomerów. Przykłady leków czystych enancjomerów. Perspektywy.
    5. Nutraceutyki; Nutraceutyki a żywność funkcjonalna – podobieństwa i różnice. Podział nutraceutyków. Rodowód nutraceutyków. Przykłady nutraceutyków. Prawdy i mity o niektórych nutraceutykach. Bezpieczeństwo stosowania nutraceutyków.
    6. Leki sieroce; Przybliżenia pojęcia chorób sierocych i ich oficjalna definicja. Omówienie skali zjawiska na świecie i w Polsce. Prawne aspekty rozwoju i rejestracji leków sierocych na świecie. Regulacje dotyczące refundacji leków sierocych w Polsce. Przykłady wybranych chorób sierocych i stosowanych w nich produktów leczniczych.
    7. Problem leków przeterminowanych; Omówienie istniejących programów zagospodarowania lekami przeterminowanymi na świecie – program recyklingu leków. Problem leków przeterminowanych w Polsce, obowiązujące wymogi dotyczące utylizacji leków i wyrobów medycznych, propozycje rozwiązań.

    Wykładowcy: farmaceuta, farmaceuta kliniczny

    Proponowany czas zajęć: 7 godzin

    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Przybliżenie wiedzy na temat źródeł naukowej informacji o leku. Umiejętność znalezienia i oceny wartości naukowej znalezionych informacji.
    • Przybliżenie wiedzy na temat zasad i źródeł tworzenia międzynarodowych nazw niezastrzeżonych leków (INN).
    • Poszerzenie wiedzy o nowoczesne metody modyfikacji cząsteczki leku, mające na celu między innymi zwiększenie aktywności biologicznej, selektywne działanie (Delivery Systems).
    • Poznanie i zrozumienie roli stereoizomerów substancji biologicznie czynnych w skutecznym i bezpiecznym leczeniu.
    • Umiejętność wyboru nutraceutyków w profilaktyce i leczeniu wybranych schorzeń.
    • Poznanie prawnych aspektów rozwoju leków sierocych w Polsce i na świecie.
    • Próba oceny problemu leków przeterminowanych i sposoby ich rozwiązania.

    Forma sprawdzianu: test

    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas dla realizacji poszczególnych zagadnień: po 1 godzinie na każdy z tematów (1-7)

  • 25. Produkty kosmetyczne - wybrane zagadnienia

    Cel kursu: Poszerzenie wiedzy w zakresie bezpieczeństwa stosowania kosmetyków w celach pielęgnacyjnych i leczniczych.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu
    1. Elementy budowy i fizjologii skóry z uwzględnieniem różnic związanych z wiekiem.
    2. Typy skóry i metody jej pielęgnacji.
    3. Charakterystyka fizykochemiczna preparatów kosmetycznych.
    4. Nutrikosmetyki – charakterystyka i uzasadnienie stosowania.
    5. Alergie na kosmetyki i dodatki do produktów kosmetycznych; doraźna pomoc w przypadku odczynu alergicznego.

    Wykładowca: farmaceuta, lekarz,

    Proponowany czas zajęć: 10 godzin

    Wiedza i umiejętności:

    • Umiejętność praktycznego wykorzystania zdobytej wiedzy w celach informacyjnych i prawidłowym doborze kosmetyków dla osób zainteresowanych.

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 1 godzina
    2 – 2 godziny
    3 – 2 godziny
    4 – 2 godziny
    5 – 3 godziny

  • 26. Uzależnienie od alkoholu – choroba alkoholowa, zapobieganie, leczenie, skutki

    Cel kursu: zapoznanie uczestników w sposób zwięzły, ale kompletny z destruktywnym zjawiskiem alkoholizmu i jego skutkami w postaci utraty zdrowia i chorób oraz skutkami społecznymi, a także profilaktyką i leczeniem tego uzależnienia.

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Dane statystyczne, przyczyny uzależnienia od alkoholu oraz sposoby zapobiegania alkoholizmowi: tradycyjno-zwyczajowe, zawodowe (kształtowanie pewnego modelu zachowań), działania aparatu administracyjno-państwowego, edukacja w szkołach i na studiach w oparciu o dobrze przygotowane i przystępne programy, wpływ mediów (np. przemyślany i dobrze opracowany i przekazywany program antyalkoholowy – na razie brak), wpływ twórczości kulturalnej- film, teatr, literatura, oddziaływanie religii i kościołów: chrześcijańskiej, kościoła katolickiego, muzułmanów i innych wyznań.
    2. Choroba alkoholowa:

    • przebieg, objawy i rodzaje alkoholizmu, zmiany somatyczne i psycho-fizyczne alkoholika, wpływ na rodzinę, otoczenie, miejsce pracy, wpływ na życie społeczne;
    • leczenie:

    o psychoterapia: wyspecjalizowany psychiatra, inni terapeuci-psycholog, przeszkolony terapeuta;
    o farmakoterapia: stosowane leki (także naturalne);

    • rokowania w chorobie alkoholowej.

    3. Skutki choroby alkoholowej
    3a. Medyczne – ujawniające się w postaci innych schorzeń:

    • choroby układu nerwowego – choroby psychiczne, upośledzenie umysłowe, choroby neurologiczne;
    • schorzenia układu sercowo-naczyniowego – arytmia, udary mózgu;
    • schorzenia układu pokarmowego – żołądka dwunastnicy, nowotwory żołądka i trzustki, marskość wątroby, encefalopatia wątrobowa i inne.

    Leczenie schorzeń – skutków choroby alkoholowej.
    3b. Społeczno-socjalne:

    • degradacja i niszczenie rodziny,
    • wpływ na płód – obciążenia genetyczne,
    • szkody w miejscu pracy,
    • przestępstwa np. w ruchu drogowym oraz inne w tym najcięższe,

    Wykładowcy: lekarz (najlepiej psychiatra) i hepatolog ewentualnie psycholog wyspecjalizowany w tej dziedzinie oraz socjolog lub inny specjalista, znawca zagadnienia z nauk humanistycznych; w zakresie leków: farmaceuta.

    Proponowany czas zajęć: 7 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Oczekuje się że po ukończeniu kursu farmaceuta będzie umiał:

    • rozpoznawać i przeciwdziałać uzależnieniu od alkoholu przez przekazywanie prawidłowych informacji o skutkach alkoholizmu w ramach opieki farmaceutycznej;
    • wskazać w ramach opieki farmaceutycznej odpowiedni sposób postępowania oraz placówki i lekarzy, czy innych terapeutów leczących chorobę alkoholową;
    • udzielić informacji o lekach stosowanych w leczeniu alkoholizmu.
    • Farmaceuci będą mogli tworzyć silną grupę nacisku w skutecznym zapobieganiu alkoholizmowi poprzez oddziaływanie na odpowiednie organy władzy państwowej, a także na media.

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godziny
    2 – 2 godziny
    3a – 2 godziny

  • 27. Narkotyki i problemy narkomanii w Polsce

    Cel kursu: Poszerzenie i uaktualnienie wiedzy związanej z narkotykami i problemami narkomanii w Polsce.
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Klasyfikacja narkotyków i metody ich wytwarzania

    • substancje aktywne występujące w opiatach, marihuanie, grzybach, klejach, amfetaminie, ecstasy, LSD oraz lekach
    • zastosowanie medyczne, działanie fizjologiczne, długość działania, właściwości uzależniające, formy występowania i źródła pozyskiwania narkotyków.

    2. Używanie narkotyków i jego następstwa

    • podstawowe pojęcia: „narkotyk”, „narkoman”; statystyka; przyczyny używania i uzależniania się, sposoby używania substancji psychoaktywnych
    • rodzaje substancji psychoaktywnych, objawy psychopatologiczne i somatyczne użycia narkotyku; narkotyki tzw. „miękkie” i „twarde”
    • klasyfikacja przejawów i następstw używania substancji psychoaktywnych
    • zespół uzależnienia – kryteria rozpoznania, dynamika, skutki; uzależnienie „fizyczne” i „psychiczne”, współuzależnienie, leczenie
    • zaburzenia psychiczne (depresyjne, omamowo-urojeniowe, osobowości, funkcji poznawczych i in.) oraz somatyczne związane z narkotyzowaniem się.

    3. Regulacje prawne związane z narkotykami i narkomanią

    • przepisy prawne dotyczące posiadania, rozprowadzania, produkcji, uprawy, wprowadzania do obrotu i przemytu narkotyków oraz legalizacji narkotyków
    • narkotyki jako problem społeczny, grupy AN w Polsce.

    4. Metody wykrywania i identyfikacji narkotyków

    • metody fizyczne i chemiczne w identyfikacji narkotyków
    • testy wykrywające narkotyki- charakterystyka, swoistość testów, zastosowanie praktyczne testów, interpretacja wyników.

    Wykładowcy: lekarz, farmaceuta
    Proponowany czas zajęć: 7 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:
    Oczekuje się, że po uczestniczeniu w zajęciach na kursie farmaceuta będzie umiał:

    • wymienić i scharakteryzować rodzaje używanych narkotyków, opisać ich budowę, wygląd i formy używania
    • rozpoznać objawy związane z używaniem narkotyków
    • udzielić informacji na temat mechanizmów uzależnienia
    • wykazać znajomość metod leczenia uzależnień i innych powikłań używania substancji psychoaktywnych
    • zaproponować placówkę służby zdrowia zajmującą się leczeniem uzależnień
    • udzielać informacji o ogólnych przepisach prawnych związanych z narkotykami i narkomanią
    • udzielać informacji o sposobach identyfikacji narkotyków.

    Forma sprawdzianu: testowy sprawdzian wiedzy będącej przedmiotem kursu
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 2 godziny
    2 – 2 godziny
    3 – 1 godzina
    4 – 2 godziny

  • 28. Techniki informatyczne w praktyce farmaceutycznej

    Cel kursu: zapoznanie farmaceutów z dostępnymi technikami informatycznymi wspomagającymi pracę w aptece ogólnodostępnej – aspekt merytoryczny (praca z pacjentem) oraz administracyjny (zarządzanie apteką)
    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Technologie informatyczne w farmacji

    • Zarządzanie informacją medyczna
    • Wyszukiwanie, gromadzenie oraz przekazywanie informacji
    • Rozwiązania programowe komercyjne oraz bezpłatne – koszty związane z ich zaimplementowaniem
    • Systemy internetowe wspomagające pracę z pacjentem
    • Prawne aspekty wykorzystywanych materiałów (prawa autorskie)

    2. Telemedycyna i telefarmacja

    • Założenia filozofii e-health
    • Internet jako źródło informacji o lekach i problemach zdrowotnych dla pacjentów

    3. Technologie informatyczne w biznesie

    • Systemy wspomagające ekspedycję leków
    • Zarządzanie kontaktami z klientami (systemy typu CMR)
    • Rozwiązania programowe komercyjne oraz bezpłatne – koszty związane z ich zaimplementowaniem

    4. Zagadnienia związane z uczeniem się i nauczaniem za pośrednictwem sieci internetowej (e-learning, e-teaching)
    Wykładowcy: farmaceuci
    Proponowany czas zajęć: 8 godzin
    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Umiejętność krytycznej oceny dostępnego oprogramowania aptecznego oraz dostępnego oprogramowania komercyjnego i bezpłatnego służącego zarządzaniu informacją merytoryczną
    • Wyszukiwanie, gromadzenie, rozpowszechnianie oraz krytyczna ocena informacji merytorycznej
    • Ocena możliwych kosztów i zysków wprowadzania technik informatycznych
    • Umiejętność wyszukiwania i analizy informacji pod kątem merytorycznym (sieć internet, komercyjne i bezpłatne bazy danych)
    • Umiejętność dokonania wyboru dostępnych źródeł angielsko- i polskojęzycznych oferujących szkolenia za pośrednictwem sieci internet

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień:
    1 – 3 godziny
    2 – 2 godziny
    3 – 2 godziny
    4 – 1 godzina

  • 29. Promocja zdrowia i profilaktyka zdrowotna w aptekach ogólnodostępnych

    Cel kursu: przygotowanie farmaceutów do prowadzenia profilaktyki zdrowotnej dla pacjentów w aptece ogólnodostępnej, pogłębienie wiedzy na temat promocji zdrowia, przygotowanie do pracy z pacjentem w tym zakresie

    Zakres wiedzy będącej przedmiotem kursu:
    1. Podstawowe informacje z zakresu promocji zdrowia

    • Promocja zdrowia a profilaktyka zdrowotna
    • Informacja na temat ogólnopolskich programów promocji zdrowia: programy przesiewowe w chorobach nowotworowych, walka z AIDS

    2. Rola farmaceuty w promocji zdrowia i profilaktyce zdrowotnej w aptece ogólnodostępnej

    • Udzielanie pacjentom pomocy w rzucaniu palenia tytoniu – mechanizm uzależnienia, preparaty zawierające nikotynę i zasady ich użycia w walce z nałogiem palenia tytoniu
    • Zmiana stylu życia i jej wpływ na wybrane choroby przewlekłe – uprawianie sportu i walka z otyłością pacjentów z nadciśnieniem, astmą i cukrzyca

    3. Rola farmaceuty w walce z uzależnieniami:

    • Narkomania – rozpoznawanie uzależnienia, walka z nałogiem i udział farmaceutów w prowadzonych na świecie programach walki z narkomanią
    • Problemy alkoholowe – doradztwo i pomoc w leczeniu

    Wykładowcy: farmaceuta, lekarz
    Proponowany czas zajęć: 6 godzin

    Wiedza i umiejętności wynikowe:

    • Pogłębienia wiedzy z zakresu promocji zdrowia i profilaktyki zdrowotnej
    • Umiejętność doradzania pacjentowi w zakresie doboru preparatów w nikotynowej terapii zastępczej
    • Umiejętność doradzania pacjentom z wybranymi chorobami przewlekłymi w zakresie zmiany stylu życia
    • Wiedza na temat problemu narkomanii w Polsce i roli farmaceutów na świecie

    Forma sprawdzianu: test
    Informacje dodatkowe:
    Proponowany czas na realizację poszczególnych zagadnień: 1-3 po 2 godziny