CENTRUM MEDYCZNE KSZTAŁCENIA
PODYPLOMOWEGO
 

Warszawa 2000

(c) Copyright by Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego, Warszawa  2000

 Treść programu specjalizacji przygotował zespół ekspertów:

• Nabycie wiedzy medycznej oraz umiejętności praktycznych, w tym technik operacyjnych i innych procedur diagnostyczno-leczniczych.

• Biegłe posługiwanie się wiedzą oraz nabytymi umiejętnościami w rozwiązywaniu problemów ogólno lekarskich oraz problemów diagnostycznych i leczniczych w zakresie położnictwa i ginekologii, w warunkach ambulatoryjnych i szpitalnych.

• Wybranie odpowiedniej, indywidualnej metody postępowania medycznego.

• Zdobycie umiejętności właściwego podejścia do pacjenta jako osoby, odpowiedniego sposobu komunikowania się z pacjentką i jej rodziną, przekazywania rzetelnej, wyważonej informacji i służenia wsparciem psychicznym.

• Zdobycie wiedzy na temat problemów bioetycznych i umiejętności jej zastosowania w praktyce.

• Nabycie nawyku ciągłego uzupełniania wiedzy i doskonalenia umiejętności zawodowych

• Zdobycie umiejętności nawiązywania współpracy z lekarzami reprezentującymi inne dyscypliny medyczne oraz z członkami wielospecjalistycznych zespołów zajmujących się profilaktyką, diagnostyką i leczeniem kobiet.

• Uzyskanie umiejętności rozwiązywania problemów organizacyjnych związanych z ambulatoryjną i szpitalną opieką położniczo-ginekologiczną nad określoną populacją kobiet i ich rodzin.

• Nabycie umiejętności oceny jakości usług medycznych, profilaktycznych i leczniczych.

• historii położnictwa i ginekologii ze szczególnym uwzględnieniem rozwoju tej dziedziny medycyny w Polsce,

• anatomii i fizjologii kobiecych narządów płciowych,

• epidemiologii w położnictwie i ginekologii

• rozwoju ontogenetycznego człowieka, podstaw teratologii i genetyki człowieka,

• przebiegu prawidłowej ciąży, zmian w organizmie kobiety zachodzących podczas ciąży, rozwoju płodu,

• celów i metod prowadzenia badań przesiewowych,

• prowadzenia opieki przed ciążą, przygotowania do rodzicielstwa,

• prowadzenia ambulatoryjnej i szpitalnej opieki przed porodem, w tym ciągłej oceny ryzyka, promocji zachowań prozdrowotnych, uwzględniającej między innymi przygotowanie do porodu, organizację i prowadzenie szkoły dla rodziców, zmniejszanie ryzyka środowiskowego i zawodowego (nałogi) i prawidłowe odżywianie,

• prewencji, diagnostyki i leczenia powikłań ciąży, między innymi: poronienia samoistnego, ciąży ektopowej, niewydolności cięśniowo-szyjkowej, przedwczesnego pęknięcia pęcherza płodowego, łożyska przodującego i przedwcześnie oddzielonego, stanu przedrzucawkowego i rzucawki, izoimmunizacji Rh, nieprawidłowości łożyska, błon płodowych, pępowiny i płynu owodniowego, ciąży przenoszonej, zakażeń, ciąży wielopłodowej,

• diagnostyki i leczenia ciążowej choroby trofoblastycznej i niewydolności cieśniowo-szyjkowej,

• diagnostyki i leczenia chorób towarzyszących ciąży, w szczególności cukrzycy i innych chorób endokrynologicznych, chorób serca i naczyń, w tym nadciśnienia tętniczego i choroby zakrzepowo-zatorowej, problemów chirurgicznych i nowotworowych, chorób nerek i wątroby, wskazań do szczegółowej diagnostyki stanu płodu i interpretacji wyników tych badań

• diagnostyki rozwoju płodu i stanu płodu, rozpoznawania i leczenia zaburzeń rozwojowych i chorób płodu, w tym zakażeń,

• prowadzenia prawidłowo przebiegającego porodu w szpitalu i w warunkach domowych,

• prewencji, rozpoznawania i postępowania leczniczego w przypadkach powikłań ciąży, porodu i połogu, między innymi indukcji i stymulacji porodu, zaburzeń czynności skurczowej macicy, porodu w ciąży wielopłodowej, przy nieprawidłowym położeniu i ułożeniu płodu, przodowaniu i wypadnięciu pępowiny, śród- i poporodowych krwotoków, dystokii macicznej i barkowej,

• ustalania wskazań i prowadzenia śródporodowego monitorowania płodu, wskazań do operacyjnego ukończenia porodu drogami natury lub cięciem cesarskim,

• łagodzenia bólu porodowego,

• opieki okołoporodowej ukierunkowanej na potrzeby rodziny,

• prewencji i opieki podczas porodu przedwczesnego,

• wskazań i warunków do wykonania oraz techniki operacji położniczych,

• rozpoznawania i postępowania w przypadkach powikłań śród i pooperacyjnych operacji położniczych,

• fizjologii i patologii połogu, rozpoznania powikłań i postępowania leczniczego,

• promocji karmienia piersią, postępowania w przypadkach niepowodzeń i powikłań laktacji,

• oceny jakości opieki medycznej uwzględniającej zasady medycyny opartej na dowodach w tym ciągłej przyczynowej analizy powikłań położniczo-ginekologicznych,

• opieki nad zdrowym noworodkiem w sali porodowej i oddziale położniczym,

• resuscytacji poporodowej noworodka,

• patofizjologii zaburzeń adaptacji noworodków, zasad diagnostyki i leczenia,

• intensywnej opieki nad noworodkiem z małą masą ciała,

• zasad transportu kobiety ciężarnej, rodzącej i noworodka,

• organizacji i prowadzenia opieki zdrowotnej nad rodziną w okresie prokreacji,

• prowadzenia opieki medycznej nad zdrowiem kobiet w poszczególnych okresach życia,

• wskazań i przeciwwskazań do ginekologicznych operacji planowych i pilnych, przygotowania do operacji i znieczulenia, oceny ryzyka operacyjnego,

• techniki operacji ginekologicznych, w tym endoskopowych i mikrochirurgii, postępowania pooperacyjnego, profilaktyki, rozpoznawania i leczenia powikłań pooperacyjnych,

• rozpoznania i postępowania w przypadkach niepłodności małżeńskiej,

• prewencji, diagnostyki i leczenia zakażeń narządów płciowych u kobiet uwzględniając choroby przenoszone drogą płciową oraz HIV (AIDS),

• profilaktyki, wczesnego wykrywania, rozpoznawania, klasyfikacji i leczenia nowotworów niezłośliwych i złośliwych narządów płciowych, gruczołu piersiowego,

• rozpoznawania i postępowania w przypadkach nieprawidłowości rozwojowych narządów płciowych kobiety,

• rozpoznawania i leczenia endometriozy,

• profilaktyki, rozpoznawania i leczenia zmian położeń i urazów narządów płciowych,

• podstaw urologii ginekologicznej, zapobiegania, rozpoznawania i leczenia chorób układu moczowego u kobiet,

• ginekologii wieku dziecięcego i młodzieńczego, prewencji, diagnostyki i leczenia typowych dla tego wieku zaburzeń rozwoju i chorób,

• fizjologii cyklu miesięcznego kobiety, rozpoznawania płodności,

• patofizjologii, diagnostyki i leczenia zaburzeń różnicowania płciowego, dojrzewania, zaburzeń czynności gruczołów wewnętrznego wydzielania, okresu przekwitania,

• poradnictwa w zakresie planowania rodziny, w tym metod naturalnego planowania rodziny i antykoncepcji,

• rozpoznawania i odpowiedniego postępowania w przypadkach przemocy, zwłaszcza seksualnej wobec kobiet i dziewcząt,

• ultrasonografii diagnostycznej i interwencyjnej w położnictwie i ginekologii,

• interpretacji wyników badań patomorfologicznych w położnictwie i ginekologii,

• patogenezy, rozpoznawania, różnicowania i postępowania w ostrych i przewlekłych chorobach chirurgicznych jamy brzusznej i układu moczowego,

• patogenezy, rozpoznawania, różnicowania i leczenia zaburzeń płodności u mężczyzn,

• zasad ratownictwa, reanimacji i resuscytacji,

• patofizjologii gojenia i leczenia ran czystych i zakażonych,

• metod profilaktyki i postępowania w zakażeniach ropnych,

• zasad profilaktyki i kontroli zakażeń szpitalnych w oddziałach położniczo-ginekologicznych oraz postępowania w przypadkach endemii,

• zasad antybiotykoterapii,

• żywienia pozajelitowego i dojelitowego,

• patogenezy, rozpoznawania i leczenia zaburzeń krążenia, w tym postępowania przeciwzakrzepowego,

• zasad współpracy z lekarzami innych specjalności,

• właściwego korzystania z innych pracowni diagnostycznych i interpretacji wyników badań dodatkowych,

• patofizjologii, rozpoznawania i leczenia wstrząsu krwotocznego i septycznego,

• podstaw transfuzjologii, zasad stosowania krwi i środków krwiozastępczych,

• organizacji opieki położniczo-ginekologicznej szpitalnej, ambulatoryjnej i domowej, zasad funkcjonowania systemu referencyjnego,

• podstaw seksuologii,

• orzecznictwa lekarskiego,

• aktualnego prawa medycznego,

• zagadnień zdrowia publicznego odnoszących się do położnictwa i ginekologii,

• zaburzeń psychosomatycznych w położnictwie i ginekologii,

• etycznych aspektów praktyki medycznej.

• badanie położnicze zewnętrzne i wewnętrzne,

• ocena stanu płodu na podstawie metod biofizycznych i biochemicznych,

• standardowe badanie ultrasonograficzne u ciężarnej,

• założenie szwu okrężnego na szyjkę macicy,

• amniopunkcja,

• indukcja i stymulacja porodu,

• samodzielne odebranie porodu,

• zeszycie pęknięcia krocza I, II i III stopnia,

• zaopatrzenie innych uszkodzeń części miękkich kanału rodnego,

• kleszcze wyjściowe, próżniociąg położniczy,

• pomoc ręczna,

• prowadzenie porodu w ciąży wielopłodowej,

• obrót zewnętrzny,

• ręczne oddzielenie i wydobycie łożyska,

• ręczna i instrumentalna kontrola jamy macicy po porodzie,

• cięcie cesarskie przezotrzewnowe,

• poporodowe wycięcie macicy.

• badanie ginekologiczne,

• badanie gruczołów piersiowych,

• badanie ultrasonograficzne przezbrzuszne i przezpochwowe,

• rozszerzenie kanału szyjki i wyłyżeczkowanie kanału szyjki i jamy macicy,

• usunięcie polipa szyjki macicy,

• pobranie wycinków z szyjki macicy, pochwy i sromu,

• usunięcie rodzącego się mięśniaka macicy,

• punkcja zatoki Douglasa;

• kolposkopia,

• konizacja, elektrokoagulacja, elektrokonizacja zmian na szyjce macicy,

• wycięcie i zaopatrzenie przegrody pochwy,

• nacięcie i marsupializacja ropnia gruczołu przedsionkowego,

• nacięcie i zaopatrzenie zarośniętej błony dziewiczej,

• opracowanie chirurgiczne urazów sromu, pochwy i krocza,

• wyłuszczenie torbieli gruczołu przedsionkowego i torbieli pochwy,

• operacja plastyczna przedniej i tylnej ściany pochwy oraz krocza,

• amputacja szyjki macicy,

• wycięcie macicy drogą brzuszną,

• amputacja nadpochwowa trzonu macicy,

• wyłuszczenie mięśniaków macicy,

• wycięcie macicy drogą pochwową,

• proste wycięcie sromu,

• operacje na przydatkach - wycięcie jajnika, jajowodu, przydatków, plastyka jajowodu, wyłuszczenie torbieli jajnika, operacja ciąży ektopowej,

• laparoskopia,

• histeroskopia,

• histerosalpingografia,

• operacje stosowane w obniżeniu i wypadaniu narządu rodnego,

• operacje stosowane w wysiłkowym nietrzymaniu moczu,

• leczenie schorzeń gruczołu piersiowego,

• resuscytacja noworodka,

• udzielenie pierwszej pomocy w stanach bezpośrednio zagrażających życiu (ocena wstępna, podtrzymanie funkcji życiowych, opanowanie wstrząsu),

• intubacja dotchawicza,

• defibrylacja elektryczna,

• pośredni masaż serca,

• odbarczenie odmy jamy opłucnej,

• tamowanie krwotoków,

• wycięcie wyrostka robaczkowego,

• zeszycie uszkodzenia pęcherza moczowego,

• rozpoznanie uszkodzenia śródoperacyjnego narządów jamy brzusznej,

• zaopatrzenie uszkodzenia jelita,

• wykonanie wenesekcji.

• studiowania podręczników opublikowanych w kraju i za granicą,

• uzupełniania wiedzy na podstawie krajowego i zagranicznego piśmiennictwa,

• udział w zebraniach  szkoleniowych, seminariach w tym organizowanych przez Polskie Towarzystwo Ginekologiczne i inne towarzystwa naukowe,

• uczestnictwa w zbieraniu i analizie danych epidemiologicznych,

• uczestnictwa w krytycznej ocenie przyczyn niepowodzeń położniczych i ginekologicznych,

• czynnego udziału w pracy oddziału ginekologiczno-położniczego, zwłaszcza w obchodach lekarskich, w konsultacjach, dyżurach, klinicznych (szpitalnych) posiedzeniach naukowych i innych formach kształcenia wskazanych przez kierownika specjalizacji.

• cięcie cesarskie,

• operacja kleszczowa lub próżniociąg położniczy,

• pomoc ręczna w położeniu miednicowym,

• wycięcie macicy z przydatkami drogą brzuszną lub pochwową,

• operacja endoskopowa,

• operacja plastyczna pochwy i krocza.

• posiadać oddziały szpitalne lub inne komórki organizacyjne o profilu odpowiadającym prowadzonej specjalizacji - oddziały położniczy i ginekologiczny liczące w sumie co najmniej 40 łóżek. Jednostka organizacyjna jednoprofilowa, może prowadzić specjalizację w oparciu o porozumienie z inną jednostką organizacyjną.

• zatrudniać w tych oddziałach co najmniej dwóch lekarzy z tytułem specjalisty z zakresu położnictwa i ginekologii,

• posiadać odpowiednie pomieszczenia oraz sprzęt i aparaturę medyczną niezbędną do realizacji zadań określonych w programie specjalizacji:

- trzy lub więcej stanowiska porodowe wyposażone w aparaturę do
  monitorowania stanu płodu,
- salę operacyjną do cięć cesarskich,
- salę operacyjną do operacji ginekologicznych w tym endoskopowych,
  lub możliwość korzystania z takiej sali w szpitalu
- laparoskop operacyjny, histeroskop, kolposkop
- co najmniej jeden aparat ultrasonograficzny wysokiej klasy z głowicą
  przezpochwową i możliwością badań dopplerowskich,

• udzielać świadczeń zdrowotnych umożliwiających zrealizowanie programu specjalizacji.

• odbywać rocznie nie mniej niż:

- 1000 porodów,
- 150 operacji ginekologicznych z możliwością badań śródoperacyjnych,
- 100 operacji endoskopowych (laparoskopii i histeroskopii),
- 1000 badań ultrasonograficznych.

• posiadać wyposażenie i bazę dydaktyczną

- sala wykładowa lub seminaryjna wyposażona w pomoce dydaktyczne w
  obrębie jednostki organizacyjnej albo stały do niej dostęp,

• przeprowadzać okresową analizę jakości opieki położniczo-ginekologicznej, w tym umieralności okołoporodowej,

• posiadać w swojej strukturze organizacyjnej poradnię położniczo-ginekologiczna.

• mieć w strukturze organizacyjnej łóżka lub oddział intensywnej terapii.

(c) Copyright by Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego, Warszawa  2000