Zakład Biochemii i Biologii Molekularnej

  • Działalność dydaktyczna

    W Zakładzie Biochemii i Biologii Molekularnej odbywa się rocznie ponad 40 kursów specjalizacyjnych, doskonalących i praktycznych w zakresie endokrynologii, diagnostyki laboratoryjnej i metod biologii molekularnej i komórkowej  (tj. np. rozdziału i detekcji białek: elektroforeza, Western Blot; oraz HPLC, ELISA, PCR czy hodowli komórkowych), chorób autoimmunologicznych, zaburzeń metabolicznych, przepływu informacji genetycznej, przewlekłych schorzeń wątroby i jelit, zagadnień związanych z onkogenezą i innych.

  • Działalność naukowa

    Ważna praca wieloośrodkowa dotycząca badań klinicznych i immunologicznych pacjentów z chorobą Addisona w Polsce i zamykająca polski wkład w badania poświęcone etiopatogenezie choroby Addisona w ramach projektu UE EUROADRENAL.

    Aktualnie realizowane projekty badawcze w Zakładzie Biochemii i Biologii Molekularnej:

    •  Program OPUS 11: „Biologiczna rola mikropęcherzyków jako nośników sygnałowych w progresji nowotworów złośliwych (rak tarczycy i rak sutka). Odpowiedź komórek immunologicznych w oddziaływaniu z mikropęcherzykami”.
      Nr projektu: 2016/21/B/NZ5/00063. Kierownik projektu: Prof. dr hab. n. med. B. Czarnocka.
    • Program  PRELUDIUM 11: „Rola klastra miR-106b-25 oraz genu MCM7 w regulacji proliferacji, migracji i apoptozy w raku nerkowokomórkowym typu jasnokomórkowego u człowieka”.
      Kierownik projektu: mgr inż. Katarzyna Maria Rodzik.
    • Program PRELUDIUM 6: „Badanie roli markerów limfangiogenezy: Prox1 i PDPN w ścieżkach sygnałowych związanych z przerzutowaniem zróżnicowanych nowotworów tarczycy”.
      Nr projektu: 2013/11/N/NZ5/03394. Kierownik projektu: mgr M. Rudzińska
    • Program OPUS 4: „Molekularne mechanizmy regulujące ekspresję czynników limfangiogennych podoplaniny i Prox1 w zróżnicowanych rakach tarczycy. Poszukiwanie zmian w ścieżkach sygnałowych powiązanych z migracją i inwazyjnością komórek rakowych”.
      Nr umowy grantu: UMO-2012/07/B/NZ5/02444. Kierownik projektu: Prof. dr hab. n. med. B. Czarnocka.
    • Program OPUS 7: „Analiza zależności na poziomie metabolomu, miRNomu i transkryptomu w raku nerki człowieka: poszukiwanie regulatorów metabolizmu komórkowego jako potencjalnych celów terapeutycznych i markerów nowotworzenia”.
      Nr umowy grantu: 2014/13/B/NZ5/00283. Kierownik projektu: dr hab. A. Piekiełko-Witkowska.
    • Program badawczy nr: 501-1-25-01-16 (badania statutowe): „Patologia chorób tarczycy”. Kierownik projektu: Prof. dr hab. n. med. B. Czarnocka.
    • Grant Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej (FNP), projekt współfinansowany ze środków UE.: „Involvement of oxidized nucleotides in oxidative stress signaling studied in cultured thyroid cells and thyroid cancer samples”.Okres realizacji:  01.02.2014 do 31.12.2015. Nr projektu: POMOST/2013-8/1. Kierownik projektu: dr Katarzyna Arczewska.

     

    Liczne współprace naukowe:

    1. z ośrodkami krajowymi:

    – Prof. dr hab. Artur Bossowski, Klinika Pediatrii, Endokrynologii, Diabetologii z Pododdziałem Kardiologii, Uniwersytet Medyczny w Białymstoku, wieloletnia współpraca dotycząca  chorób autoimmunologicznych tarczycy.

    – Marek Ruchała Uniwersytet Medyczny w Poznaniu, Katedra i Klinika Endokrynologii, Przemiany Materii i Chorób Wewnętrznych– raki tarczycy i autoimmunologiczne choroby tarczycy.
    – Prof. dr hab. Dariusz Lange, Centrum Onkologii, Instytut im. M. Skłodowskiej-Curie w Warszawie i Gliwicach, Zakład Patologii – nowotwory tarczycy.
    – Dr hab. n. med. Anna M. Kucharska, Klinika Pediatrii i Endokrynologii WUM, współpraca dotyczy czynników genetycznych predysponujących do rozwoju chorób tarczycy z autoagresji.
    –  Prof. dr hab. n. med. Ewa Brzeziańska, Zakład Molekularnych Podstaw Medycyny, Uniwersytet Medyczny w Łodzi- badania  genetyczne w chorobach autoimmunizacyjnych i innych.
    – Dr Alicja Czubaty, Instytut Biochemii, Wydział Biologii, Uniwersytet Warszawski- badanie białek modyfikujących czynniki splicingowe.
    – Dr Zbigniew Tański, Mazowiecki Szpital Specjalistyczny im. dra Józefa Psarskiego w Ostrołęce. Data nawiązania współpracy: lata 90. Zakres współpracy: badanie molekularnego podłoża raka nerki typu jasnokomórkowego.

    2.  z ośrodkami zagranicznymi:– Prof. AM Buckle, Monash University, Department of Biochemistry and Molecular Biology, Faculty of   Medicine, Monash University, Clayton, Victoria 3800, Australia, rok nawiązania współpracy: 2012, zakres współpracy:  badania nad przestrzenną strukturą ludzkiej peroksydazy tarczycowej, krystalizacja białka TPO i TPO w kompleksie z autoprzeciwciałami od chorych z chorobami autoimmunizacyjnymi tarczycy.
    – Prof. Clara V Alvarez, Department: Neoplasia and Endocrine Differentiation, Centro de Investigaciones Medicas e Instituto de Investigaciones Sanitarias, Department of Physiology, School of Medicine, University of Santiago de Compostela, 15782 Santiago de Compostela, Spain, rok nawiązania współpracy  2015, zakres współpracy badania na humanizowanych liniach komórkowych opracowanych w zespole prof. Alvarez, które zostały wyprowadzone z tarczycy prawidłowej, raka pęcherzykowego, raka brodawkowatego i jego przerzutu.
    Prof. Professor Hilde Nilsen, Department of Clinical Molecular Biology, University of Oslo, Norwegia. Współpraca w ramach realizowanego projektu FNP POMOST/2013-8/1 pt. „Involvement of oxidized nucleotides in oxidative stress signaling studied in cultured thyroid cells and thyroid cancer samples”. Dotyczyła analizy techniką immunofluorescencji aktywacji szlaku odpowiedzi na uszkodzenia DNA (ang. DNA damage response; DDR) w komórkach prawidłowej tarczycy (NTHY-ori 3-1), komórkach raka brodawkowatego (TPC1 i BcPAP) i raka pęcherzykowego (FTC-133) pod wpływem wyciszenia ekspresji genu hMTH1.
    – Prof. Jacek Wiśniewski, Max-Planck-Institut für Biochemie, Am Klopferspitz 18, 82152 Martinsried, Niemcy,  rok nawiązania współpracy: 2015; zakres współpracy: analiza białek metodą spektrometrii mas.
    – Dr Alisdair Fernie, Max-Planck-Institut für Molekulare Pflanzenphysiologie, Wissenschaftspark Golm, Am Mühlenberg 1, 14476 Potsdam, Niemcy; rok nawiązania współpracy: 2015; zakres współpracy: analiza metabolitów komórkowych metodą spektrometrii mas.
    – Prof. Josef Köhrle, Institut für Experimentelle Endokrinologie, Charité – Universitätsmedizin Berlin Campus Virchow-Klinikum, Augustenburger Platz 1 (Südring 10), 13353 Berlin, Niemcy; rok nawiązania współpracy: 2014; zakres współpracy: analiza stężeń hormonów tarczycy i ich pochodnych.
    – Prof. Theo Visser, Department of Internal Medicine, Erasmus University Medical Center, Rotterdam, Holandia; rok nawiązania współpracy: 2015; zakres współpracy: badania nad rolą jodotyroninowej dejodynazy typu 1 w procesie nowotworzenia.

  • Co wyróżnia jednostkę?

    Główne kierunki badawcze Zakładu i osiągnięcia w tym zakresie:

    • rola mikropęcherzyków jako nośników sygnałowych w progresji nowotworów złośliwych (rak tarczycy i rak sutka)
    • biologia zróżnicowanych raków tarczycy i mechanizmy ich przerzutowania, badanie roli homeotycznego czynnika transkrypcyjnego Prox1 i podoplaniny w  biologii  raków tarczycy
    • rola białka hMTH1, głównego ssaczego enzymu usuwającego utleniony prekursor DNA –  8-okso-dGTP w patogenezie zróżnicowanego raka tarczycy.
    • antygeny tarczycowe, ich ekspresja w innych tkankach w tym ekspresja peroksydazy tarczycowej, symportera sodowo-jodowego  i pendryny w rakach sutka; badanie struktury przestrzennej peroksydazy tarczycowej i krystalizacja TPO.
    • badanie molekularnych mechanizmów nowotworzenia w raku nerkowokomórkowym typu jasnokomórkowego (ccRCC), ze szczególnym uwzględnieniem roli mikroRNA, czynników splicingowych i ścieżki sygnałowej hormonów tarczycy w regulacji proliferacji, apoptozy, adhezji, migracji i inwazji oraz metabolizmu komórkowego.
    • autoimmunizacja w chorobach  wątroby- odpowiedź  humoralna
  • Sukcesy i otrzymane wyróżnienia

    Nagrody Zakładu Biochemii:

    Nagroda zespołowa dydaktyczna III stopnia:
    Prof. dr hab n. med. Barbara Czarnocka
    Dr n. med.  Marlena Godlewska
    Za rozdział w książce: Thyroid autoantibodies: thyroid    peroxidase and   thyroglobulin antibodies. Autoantibodies

    Nagroda zespołowa naukowa II stopnia:
    Dr n. med. Marlena Godlewska
    Prof. dr hab. n. med. Barbara Czarnocka
    Za publikację pt.: „A redundant role of human thyroid peroxidase propeptide for cellular, enzymatic, and immunological activity.”

    Nagroda zespołowa naukowa II stopnia:
    Mgr Magdalena Rudzińska
    Dr n. biol. Damian Gaweł
    Mgr Justyna Sikorska
    Mgr Kamila M.Karpińska
    Prof. dr hab. n. med. Barbara Czarnocka
    Za publikację „ The role of podoplanin in the biology of   differentiated thyroid cancers”

     

  • Pracownicy

    dr  hab. n. med. Agnieszka Piekiełko-Witkowska – kierownik Zakładu
    prof. dr hab. n. med. Czarnocka Barbara  – Profesor zwycz.,
    dr Arczewska Katarzyna – adiunkt naukowo-dydaktyczny
    dr Bauer Alicja – starszy wykładowca
    dr Bogusławska Joanna – adiunkt naukowo-dydaktyczny
    mgr Domek Hanna – specjalista naukowo-techniczny
    dr  hab. Gaweł Damian – adiunkt naukowo-dydaktyczny
    dr Godlewska Marlena – adiunkt naukowo-dydaktyczny
    dr Grzywocz Zofia –  asystent naukowo-dydaktyczny
    mgr Kędzierska Hanna – asystent naukowo-dydaktyczny
    mgr Krasuska Wanda Małgorzata – specjalista
    inżynieryjno-techniczny
    mgr Łyczkowska Anna Irena – specjalista naukowo-techniczny
    mgr Macios Maria – asystent naukowo-dydaktyczny
    Milczarek Iwona Elżbieta – st. woźna
    dr Paszun Agnieszka -specjalista
    dr Popławski Piotr – adiunkt naukowo-dydaktyczny
    mgr Rudzińska Magdalena – asystent naukowo-dydaktyczny
    mgr Rybicka Beata – samodzielny biolog inżynieryjno-techniczny
    mgr Sikorska Justyna – asystent naukowo-dydaktyczny
    Górecka Ewa – starsza woźna
    Szustkiewicz Agnieszka Lidia – starsza woźna

    studia doktoranckie:

    Elżbieta Sokół – doktorantka
    Katarzyna Rodzik – doktorantka